🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) Maharashtra Arogya Vibhag Bharti 2024 MEDIUM

खाली दिलेल्या प्रश्नांचे प्रतिपादन आणि कारण आहे अचूक पर्याय निवडा. विधान: प्रेशर कुकरमध्ये अन्न लवकर शिजते. कारण: दाब वाढल्यामुळे पाण्याचा उत्कलनांक वाढतो

EN There is assertion and reason for the questions given below. Choose the Correct option Assertion: The food cooks fast in a Pressure Cooker. Reason: The water boiling point increases due to increase in pressure
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असल्यास आणि कारण विधानाचे पुरेसे वर्णन करत असल्यास
If assertion and reason are both true and the reason adequately describes the assertion
B
जर प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असतील आणि कारण हे विधानाचे पुरेसे वर्णन करत नसेल
If assertion and reason are both true and the reason is not adequately describing the assertion
C
जर विधान सत्य असेल पण कारण अयोग्य असेल
If assertion is true but reason is wrong
D
प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही अयोग्य असल्यास
If assertion and reason both are wrong
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

उत्तर: पर्याय 1 (प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असल्यास आणि कारण विधानाचे पुरेसे वर्णन करत असल्यास)

स्पष्टीकरण:

विधान: प्रेशर कुकरमध्ये अन्न लवकर शिजते.

कारण: दाब वाढल्यामुळे पाण्याचा उत्कलन बिंदू वाढतो

→ प्रेशर कुकरमध्ये अन्न जलद शिजते कारण प्रेशर कुकरमध्ये अडकलेल्या वाफेमुळे वातावरणाचा दाब वाढतो, त्यामुळे पाण्याचा उकळण्याचा बिंदू वाढतो ज्यामुळे अन्न जलद शिजते.

अशा प्रकारे, प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य आहेत आणि कारण विधानाचे पुरेसे वर्णन करते.

म्हणून, योग्य उत्तर " पर्याय (1) " आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: सिलॉगीझम (तर्कसंगती) सोडवताना वेन आकृतीचा अचूक वापर करून केवळ दिलेल्या विधानांच्या आधारे निष्कर्ष काढावेत; वैयक्तिक गृहीतके टाळावीत.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Answer: Option 1 (If assertion and reason are both true and the reason adequately describes the assertion)

Explanation:

Assertion: The food cooks fast in a Pressure Cooker.

Reason: The water boiling point increases due to increase in pressure

→ The food cooks fast in a Pressure Cooker because the trapped steam inside the pressure cooker increases the atmospheric pressure, hence increasing the boiling point of the water resulting in faster cooking of food.

Thus, Assertion and Reason both are true and the reason adequately describes the assertion.

Hence, the correct answer is " option (1) ".

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: While solving syllogisms, strictly rely on accurate Venn diagrams derived solely from given premises without introducing external real-world assumptions.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असल्यास आणि कारण विधानाचे पुरेसे वर्णन करत असल्यास (अचूक उत्तर): उत्तर:** पर्याय 1 (प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असल्यास आणि कारण विधानाचे पुरेसे वर्णन करत असल्यास)
⚠️ पर्याय (2) जर प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही सत्य असतील आणि कारण हे विधानाचे पुरेसे वर्णन करत नसेल (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) जर विधान सत्य असेल पण कारण अयोग्य असेल (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) प्रतिपादन आणि कारण दोन्ही अयोग्य असल्यास (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: जीएस व चालू घडामोडी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: अंकगणित सराव चाचणी #१ (संख्यामाला, सरासरी, नफा-तोटा व टक्केवारी)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: बुद्धिमत्ता चाचणी #२ (कोडिंग-डिकोडिंग, नातेसंबंध व दिशाज्ञान)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: गणित व बुद्धिमत्ता चाचणी #३ (वेळ-काम-वेग, सिटिंग अरेंजमेंट व पझल्स)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयातील 'बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'बुद्धिमत्ता चाचणी (Logical Reasoning)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →