भारतीय रेल्वेमार्फत प्रवासी खानपान सेवा, ऑनलाइन तिकीट आरक्षण आणि रेल्वे पर्यटनाचे व्यावसायिक व्यवस्थापन करण्यासाठी 'आयआरसीटीसी'ची (IRCTC) स्थापना कोणत्या वर्षी करण्यात आली?
EN
In which year was the 'Indian Railway Catering and Tourism Corporation' (IRCTC) incorporated under the Ministry of Railways to handle railway catering, online ticketing, and hospitality-tourism operations?
योग्य उत्तर पर्याय (3) म्हणजेच १९९९ आहे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
आयआरसीटीसी (IRCTC - Indian Railway Catering and Tourism Corporation):
•
स्थापना: २७ सप्टेंबर १९९९ रोजी कंपनी कायदा, १९५६ अंतर्गत भारतीय रेल्वेची उपकंपनी आणि केंद्रीय सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रम (CPSE) म्हणून झाली.
•
दर्जा: हे भारत सरकारचे 'नवरत्न' (Navratna) दर्जा असलेले महामंडळ आहे.
•
मुख्य कार्ये: रेल्वे प्रवाशांसाठी पॅन्ट्री व खानपान सेवा पुरवणे, 'रेल नीर' (Rail Neer) बाटलीबंद पिण्याचे पाणी तयार करणे, भारत गौरव आणि तेजस एक्सप्रेससारख्या पर्यटन गाड्या चालवणे, आणि देशातील सर्वात मोठे ई-तिकिटिंग पोर्टल चालवणे.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
१९८५: भारतीय अंतर्देशीय जलमार्ग प्राधिकरणाची पूर्वतयारी.
•
१९९५: भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (AAI) ची स्थापना.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
IRCTC चे ब्रीदवाक्य: 'Lifeline of the nation' ला पूरक पर्यटन सेवा. भारतातील पहिली खासगी स्वरूपाची व्यावसायिक रेल्वेगाडी 'लखनौ-नवी दिल्ली तेजस एक्सप्रेस' (Tejas Express) ऑक्टोबर २०१९ मध्ये IRCTC द्वारेच चालवली गेली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (3) i.e. 1999.
Detailed Analysis:
•
IRCTC (Indian Railway Catering and Tourism Corporation):
•
Incorporated on 27 September 1999 as a public sector enterprise wholly owned by the Ministry of Railways, Government of India.
•
Status: Conferred Navratna enterprise status.
•
Core operations: Catering services on trains and stations, manufacturing of packaged drinking water (*Rail Neer*), internet ticketing (operating Asia's largest e-commerce portal), and luxury tourist trains (e.g., Maharajas' Express, Bharat Gaurav).
Distractor Analysis:
•
1999 is the verified statutory incorporation year of IRCTC, confirming Option (3).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
India's first corporatized semi-high speed train, the Lucknow-New Delhi Tejas Express, was operationalized directly by IRCTC in October 2019.