🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

अर्थव्यवस्था व नियोजन MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

महाराष्ट्र शासनाने आशियाई विकास बँकेच्या (ADB) अर्थसहाय्याने सुरू केलेला बहुचर्चित 'मॅग्नेट' (MagNet Project) प्रकल्प खालीलपैकी कशाशी संबंधित आहे?

EN The prominent 'MagNet Project', launched by the Government of Maharashtra with financial assistance from the Asian Development Bank (ADB), is primarily related to which of the following?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

राज्यातील प्रमुख महानगरांमध्ये मॅग्लेव्ह (MagLev) तंत्रज्ञानावर आधारित बुलेट ट्रेन नेटवर्क उभारणे

Establishing a network of high-speed trains utilizing Magnetic Levitation (MagLev) technology across major cities

महाराष्ट्र शासनाचे सर्व प्रशासकीय विभाग व जिल्हा कार्यालये जोडणारे डिजिटल वेब पोर्टल विकसित करणे

Creating a centralized digital web network interconnecting all administrative departments of Maharashtra Government

महाराष्ट्रातील संपूर्ण कृषी व सामाजिक जनगणनेचा डेटा संकलित करण्यासाठी सुरक्षित क्लाउड स्टोरेज उभारणे

Developing cloud infrastructure to store and manage statewide socio-economic and census data

फळे व भाजीपाल्याची नासाडी रोखून मूल्यसाखळी सक्षम करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे यावरील कृषी प्रकल्प

An agribusiness project to strengthen horticulture and vegetable value chains, reduce post-harvest losses, and augment farmer incomes

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय ४ आहे: 'फळे व भाजीपाल्याची नासाडी रोखून मूल्यसाखळी सक्षम करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे यावरील कृषी प्रकल्प'.

सविस्तर विश्लेषण:

1. मॅग्नेट प्रकल्पाचे पूर्ण रूप व स्वरूप:

• MagNet म्हणजे 'महाराष्ट्र ॲग्रीबिझनेस नेटवर्क' (Maharashtra Agribusiness Network Project).

• हा प्रकल्प महाराष्ट्र शासनाच्या कृषी व पणन विभागामार्फत आशियाई विकास बँकेच्या (ADB) सुमारे १,००० कोटी रुपयांच्या (१०० दशलक्ष डॉलर) वित्तीय सहाय्याने राबविला जात आहे.

2. उद्दिष्टे व कार्यक्षेत्र:

• नाशवंत फळे व भाजीपाला (उदा. डाळिंब, संत्रा, मोसंबी, केळी, द्राक्षे, कांदा, फुले व इतर भाजीपाला) यांच्या काढणीपश्चात होणारे नुकसान (Post-harvest losses) कमी करणे.

• शेतकरी उत्पादक कंपन्या (FPOs) आणि मूल्यसाखळी ऑपरेटर यांना शीतगृहे, पॅकहौस, प्रक्रिया केंद्रे व थेट बाजारपेठ लिंकेजेस उपलब्ध करून देणे.

• याद्वारे उत्पादकांना चांगला भाव मिळवून देणे आणि आंतरराष्ट्रीय निर्यातीस चालना देणे.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय १, २ आणि ३ हे काल्पनिक व तांत्रिक दिशाभूल करणारे पर्याय आहेत.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

MPSC अशा प्रकल्पांचे पूर्ण रूप आणि अर्थसहाय्य करणारी आंतरराष्ट्रीय संस्था विचारते: MagNet = Maharashtra Agribusiness Network; अर्थसहाय्यक संस्था = आशियाई विकास बँक (ADB). SMART प्रकल्प = जागतिक बँक (World Bank).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option 4: 'An agribusiness project to strengthen horticulture and vegetable value chains, reduce post-harvest losses, and augment farmer incomes'.

Detailed Analysis:

1. MagNet Project Overview:

• MagNet stands for Maharashtra Agribusiness Network Project.

• Implemented by the Department of Agriculture and Marketing, Government of Maharashtra, with financial assistance of USD 100 million (~Rs. 1,000 crore) from the Asian Development Bank (ADB).

2. Objectives and Scope:

• Targets high-value horticultural commodities including pomegranate, banana, orange, sweet lime, custard apple, okra, and flowers.

• Focuses on minimizing post-harvest losses, improving handling, establishing cold storage and packhouses, and integrating Farmer Producer Organizations (FPOs) directly with remunerative domestic and export markets.

Distractor Analysis:

• Options 1, 2, and 3 are fabricated technical distractors confusing 'MagNet' with maglev trains or computer network databases.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Contrast external funding for Maharashtra projects:

• MagNet Project (Horticulture value chains) = Asian Development Bank (ADB)

• SMART Project (Agribusiness & Rural Transformation) = World Bank.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) राज्यातील प्रमुख महानगरांमध्ये मॅग्लेव्ह (MagLev) तंत्रज्ञानावर आधारित बुलेट ट्रेन नेटवर्क उभारणे (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) महाराष्ट्र शासनाचे सर्व प्रशासकीय विभाग व जिल्हा कार्यालये जोडणारे डिजिटल वेब पोर्टल विकसित करणे (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) महाराष्ट्रातील संपूर्ण कृषी व सामाजिक जनगणनेचा डेटा संकलित करण्यासाठी सुरक्षित क्लाउड स्टोरेज उभारणे (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (4) फळे व भाजीपाल्याची नासाडी रोखून मूल्यसाखळी सक्षम करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे यावरील कृषी प्रकल्प (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर पर्याय ४ आहे: **'फळे व भाजीपाल्याची नासाडी रोखून मूल्यसाखळी सक्षम करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे यावरील कृषी प्रकल्प'**.

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट

आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग विभाग चाचणी

quiz 30 प्रश्न timer 30 मिनिटे military_tech 30 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: अर्थशास्त्र व विज्ञान तंत्रज्ञान)

quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (GS-4: अर्थव्यवस्था व विज्ञान तंत्रज्ञान)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

अर्थव्यवस्था व नियोजन विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: अर्थव्यवस्था व नियोजन विषयांतर्गत 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: अर्थव्यवस्था व नियोजन विषयातील 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'फळे व भाजीपाल्याची नासाडी रोखून मूल्यसाखळी सक्षम करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे यावरील कृषी प्रकल्प' हे असून ते 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (NITI Aayog)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन