सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

आधुनिक आवर्तसारणीतील गण १८ मधील निष्क्रीय वायू (Noble gases / Inert gases - He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rn) हे खालीलपैकी कोणत्या खंडामध्ये (Block) समाविष्ट आहेत?

EN In the modern periodic table, to which block do the Noble gases / Inert gases of Group 18 (He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rn) belong?
A
s-खंड (s-block) s-block
✓
p-खंड (p-block) p-block
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
C
d-खंड (d-block) d-block
D
f-खंड (f-block) f-block
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

बरोबर उत्तर पर्याय (२) आहे.

स्पष्टीकरण:

• आधुनिक आवर्तसारणीत मूलद्रव्यांच्या बाह्यतम इलेक्ट्रॉनच्या प्रवेशावरून चार खंड पडतात:
• s-खंड: गण १ व २ (तसेच हीलियमचे इलेक्ट्रॉन संरूपण $1s^2$ असले तरी रासायनिक स्थिरतेमुळे ते गण १८ मध्ये ठेवले आहे).
• p-खंड: गण १३ ते १८ (यात धातू, अधातू, उपधातू आणि गण १८ मधील सर्व निष्क्रीय वायू येतात).
• d-खंड: गण ३ ते १२ (संक्रमण मूलद्रव्ये).
• f-खंड: आवर्तसारणीच्या तळाशी असणाऱ्या लॅन्थॅनाइड व ॲक्टिनाइड श्रेणी.
• गण १८ हे p-खंडाच्या अगदी उजव्या टोकाला येते, म्हणून निष्क्रीय वायू हे p-खंडात मोडतात.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

हीलियमचे ($He$) इलेक्ट्रॉनिक संरूपण $1s^2$ आहे, तरीही अष्टक/द्विक स्थिती पूर्ण असल्याने आणि रासायनिकदृष्ट्या निष्क्रीय असल्याने त्याला s-खंडात न ठेवता p-खंडातील गण १८ मध्ये स्थान दिले आहे.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (2).

Explanation:

• The modern periodic table is classified into four blocks based on the subshell receiving the differentiating valence electron:
• s-block: Groups 1 and 2 (Alkali and Alkaline earth metals).
• p-block: Groups 13 to 18 (comprising non-metals, metalloids, post-transition metals, and Noble gases).
• d-block: Groups 3 to 12 (Transition elements).
• f-block: Two rows at the bottom (Lanthanoids and Actinoids).
• Group 18 forms the extreme right column of the p-block.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Helium ($1s^2$) has its valence electrons in the s-subshell, but due to its completely filled shell and noble gas properties, it is classified alongside Group 18 in the p-block.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →