🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) MPSC Rajyaseva Prelims 2013 GS Paper-I 2013 MEDIUM

गांधी-आयर्विन कराराचा परिणाम काय झाला?

EN What was the outcome of the Gandhi - Irwin Pact ?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
पूर्ण स्वराज्याची मागणी मान्य करण्यात आली.
The demand for Purna Swaraj was accepted.
B
मिठावरील कर रद्द करण्यात आला.
Salt tax was abolished.
C
गांधीजींनी काँग्रेस सदस्यत्वाचा राजीनामा दिला.
Gandhiji resigned from Congress membership.
D
वरीलपैकी काहीही नाही.
None of the above.
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (4) वरीलपैकी काहीही नाही.

सविस्तर स्पष्टीकरण:

• गांधी-आयर्विन करार (5 मार्च 1931):
• सविनय कायदेभंग चळवळीच्या पार्श्वभूमीवर महात्मा गांधी आणि व्हाइसरॉय लॉर्ड आयर्विन यांच्यात दिल्ली येथे करार झाला (याला 'दिल्ली करार' असेही म्हणतात).
• पर्यायांचे परीक्षण:
• पर्याय 1 चुकीचा आहे: पूर्ण स्वराज्याची मागणी मान्य करण्यात आली नाही. केवळ संघराज्य, जबाबदार शासन आणि संरक्षणासंबंधी तरतुदींवर चर्चा करण्याचे मान्य झाले.
• पर्याय 2 चुकीचा आहे: मिठावरील कर पूर्णपणे रद्द करण्यात आला नाही; केवळ समुद्रकिनाऱ्यालगत राहणाऱ्या स्थानिक लोकांना स्वतःच्या घरगुती वापरासाठी मीठ तयार करण्याची मर्यादित मुभा देण्यात आली.
• पर्याय 3 चुकीचा आहे: गांधीजींनी काँग्रेसच्या सदस्यत्वाचा राजीनामा 1934 मध्ये दिला होता, 1931 च्या करारामुळे नाही.
• गांधी-आयर्विन कराराचे प्रत्यक्ष परिणाम:
1. काँग्रेसने सविनय कायदेभंग चळवळ स्थगित केली.
2. गांधीजींनी लंडन येथील दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत सहभागी होण्याचे मान्य केले.
3. सरकारने हिंसाचारात सहभागी नसलेल्या राजकीय कैद्यांची सुटका करण्याचे मान्य केले.
4. जप्त केलेल्या जमिनी (तिसऱ्या पक्षाला विकल्या नसल्यास) परत करण्याचे मान्य झाले.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

गांधी-आयर्विन करारावर वारंवार विचारले जाणारे पैलू:

• तारीख: 5 मार्च 1931.
• कराची अधिवेशन (मार्च 1931): सरदार वल्लभभाई पटेल यांच्या अध्यक्षतेखाली या कराराला मंजुरी देण्यात आली.
• भगतसिंग, राजगुरू आणि सुखदेव यांची फाशी रद्द करण्याची गांधीजींची मागणी आयर्विनने फेटाळून लावली होती.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) None of the above.

Detailed Explanation:

• Gandhi-Irwin Pact (5 March 1931):
• Also known as the Delhi Pact, this agreement was signed between Mahatma Gandhi and Viceroy Lord Irwin after extensive negotiations.
• Evaluation of the Options:
• Option 1 is incorrect: The British did not concede *Purna Swaraj* (Complete Independence). They only agreed to discuss constitutional safeguards, federation, and Indian responsibility.
• Option 2 is incorrect: The salt tax was not abolished. The government merely granted coastal dwellers the concession to manufacture salt strictly for domestic domestic consumption without sale.
• Option 3 is incorrect: Gandhi did not resign from Congress membership over this pact (he resigned from Congress membership much later in October 1934 to focus on Harijan service and rural reconstruction).
• Actual Outcomes of the Pact:
1. Congress agreed to discontinue the Civil Disobedience Movement.
2. Congress agreed to participate in the Second Round Table Conference.
3. Release of all political prisoners not convicted of violent crimes.
4. Restoration of confiscated properties that had not yet been auctioned off to third parties.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Crucial Exam Pointers for Gandhi-Irwin Pact:

• Signed on: 5 March 1931.
• Ratified at: Karachi Session (March 1931) presided by Sardar Vallabhbhai Patel.
• Key resolution: Resolution on Fundamental Rights and National Economic Programme was passed at this session.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) पूर्ण स्वराज्याची मागणी मान्य करण्यात आली. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) मिठावरील कर रद्द करण्यात आला. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) गांधीजींनी काँग्रेस सदस्यत्वाचा राजीनामा दिला. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) वरीलपैकी काहीही नाही. (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** पर्याय (4) वरीलपैकी काहीही नाही.
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS-१)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१३ (GS) पेपर-१' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →