🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) Rajyaseva Pre 2020 MEDIUM

पुढील विधानांचा विचार करा: 1. कडप्पा खडक प्रणाली पैनगंगा व गोदावरी नदी पात्रात आढळते. 2. धारवाड खडक प्रणालीमध्ये लोह धातू व मॅंगनीज आढळते. 3. गोंडवाना खडक प्रणालीमध्ये मोठ्या प्रमाणात कोळसा सापडतो.

EN Consider the following statements: 1. The Cuddapha rock system is found in Penganga and Godavari river basins. 2. Iron ore and Manganese is found in the Dharwar rock system. 3. Coal is found in the Gondwana rock system on an ample scale.

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

केवळ विधान (1) योग्य आहे.

Only statement (1) is correct

केवळ (2) योग्य आहे.

Only statement (2) is correct

(2) आणि (3) ही विधाने योग्य आहेत.

Statements (2) and (3) are correct

(1), (2) आणि (3) ही विधाने योग्य आहेत.

Statements (1), (2) and (3) are correct.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय ४ ((१), (२) आणि (३) ही विधाने योग्य आहेत)

सविस्तर स्पष्टीकरण:

भारतातील खडक प्रणाली आणि त्यातील खनिजे:

• विधान १: कडप्पा खडक प्रणाली पैनगंगा व गोदावरी नदी पात्रात आढळते (योग्य):

• कडप्पा प्रणालीचे खडक आंध्र प्रदेशातील कडप्पा खोऱ्याव्यतिरिक्त महाराष्ट्रात यवतमाळ, चंद्रपूर आणि गडचिरोली जिल्ह्यांत पैनगंगा आणि गोदावरी नदीच्या खोऱ्यात मोठ्या प्रमाणावर आढळतात. यात चुनखडी आणि डोलोमाईटचे साठे आहेत.

• विधान २: धारवाड खडक प्रणालीमध्ये लोह धातू व मॅंगनीज आढळते (योग्य):

• धारवाड प्रणाली ही भारतातील सर्वांत महत्त्वाची धातूयुक्त खडक प्रणाली आहे. यात उच्च प्रतीचे लोह खनिज (सिंघभूम, बेल्लारी, केओंझार) आणि मॅंगनीज (बालाघाट, नागपूर, भंडारा) विपुल प्रमाणात आढळते.

• विधान ३: गोंडवाना खडक प्रणालीमध्ये मोठ्या प्रमाणात कोळसा सापडतो (योग्य):

• गोंडवाना खडक प्रणालीमध्ये भारताचे ९८% हून अधिक कोळसा साठे एकवटलेले आहेत. हे खडक प्रामुख्याने दामोदर, महानदी, सोन आणि गोदावरी खोऱ्यात आढळतात.

त्यामुळे दिलेली तिन्ही विधाने (१, २ आणि ३) सत्य आहेत.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

भारतीय खडक प्रणालीचा कालानुक्रम व खनिजे:

१. आर्कीयन खडक (सर्वांत जुने, मूलभूत खडक)

२. धारवाड खडक (धातूयुक्त खनिजे - लोखंड, मॅंगनीज, सोने)

३. कडप्पा खडक (बांधकाम दगड, चुनखडी, वाळूचा खडक)

४. विंध्यन खडक (रेतीचा खडक, हिरे - पन्ना खाणी)

५. गोंडवाना खडक (कोळसा साठे - बिट्युमिनस)

६. डेक्कन ट्रॅप (बेसाल्ट, काळी कापसाची मृदा).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 4 (Statements (1), (2) and (3) are correct)

Detailed Explanation:

Geological rock formations of India and their associated mineral wealth:

• Statement 1: Cuddapah rock system is found in Penganga and Godavari river basins (Correct):

• Apart from the crescent-shaped Cuddapah basin in Andhra Pradesh, Cuddapah rocks extend into eastern Maharashtra along the Penganga and Godavari river valleys (in Yavatmal, Chandrapur, and Gadchiroli districts), containing rich limestone and dolomite reserves.

• Statement 2: Iron ore and Manganese is found in Dharwar rock system (Correct):

• The Dharwar system is the premier metalliferous rock formation of India. It hosts nearly all major iron ore deposits (Singhbhum, Bellary, Kudremukh, Keonjhar) and manganese belts (Balaghat, Nagpur, Bhandara).

• Statement 3: Coal is found in the Gondwana rock system on an ample scale (Correct):

• The Gondwana system contains over 98% of India's coal resources, formed during the Permian and Carboniferous periods in fault troughs along the Damodar, Mahanadi, Son, and Godavari valleys.

Thus, statements 1, 2, and 3 are all correct.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Chronology of Indian Rock Systems:

1. Archaean Gneiss & Schist (Basement complex)

2. Dharwar System (Rich in metallic minerals: Fe, Mn, Au)

3. Cuddapah System (Limestone, building stones)

4. Vindhyan System (Sandstone, diamonds)

5. Gondwana System (Coal deposits)

6. Deccan Traps (Basalt lava flows).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) केवळ विधान (1) योग्य आहे. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) केवळ (2) योग्य आहे. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) (2) आणि (3) ही विधाने योग्य आहेत. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (4) (1), (2) आणि (3) ही विधाने योग्य आहेत. (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** **पर्याय ४ ((१), (२) आणि (३) ही विधाने योग्य आहेत)**

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर '(1), (2) आणि (3) ही विधाने योग्य आहेत.' हे असून ते 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२० (GS) पेपर-१' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन