🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) Rajyaseva Pre 2025 MEDIUM

कर्कवृत्त भारताच्या कोणत्या राज्यामधून जाते ?

EN The Tropic of Cancer is going through which States of India ?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
गुजरात -मध्य प्रदेश- त्रिपुरा मिझोराम
Gujarat- Madhya Pradesh - Tripura - Mizoram
B
गुजरात- महाराष्ट्र- पश्चिम बंगाल- त्रिपुरा
Gujarat - Maharashtra - West Bengal - Tripura
C
महाराष्ट्र -बिहार- पश्चिमबंगाल -मिझोराम
Maharashtra - Bihar - West Bengal - Mizoram
D
गुजरात -बिहार- त्रिपुरा- पश्चिम बंगाल
Gujarat -Bihar - Tripura - West Bengal
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (1) गुजरात - मध्य प्रदेश - त्रिपुरा - मिझोराम

सविस्तर स्पष्टीकरण:

• कर्कवृत्त (Tropic of Cancer - 23°30' उत्तर अक्षांश):
• कर्कवृत्त भारताला साधारणतः दोन समान भागांमध्ये (उपोष्ण आणि उष्ण कटिबंध) विभागत देशाच्या मध्यातून जाते.
• कर्कवृत्त भारतातील एकूण 8 राज्यांमधून जाते. पश्चिमेकडून पूर्वेकडे त्यांचा अचूक भौगोलिक क्रम खालीलप्रमाणे आहे:
1. गुजरात
2. राजस्थान (बांसवाडा व डुंगरपूर)
3. मध्य प्रदेश (सर्वाधिक लांबी)
4. छत्तीसगड
5. झारखंड (रांची शहराच्या अगदी जवळून)
6. पश्चिम बंगाल
7. त्रिपुरा
8. मिझोराम
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• महाराष्ट्र आणि बिहार या राज्यांमधून कर्कवृत्त जात नाही.
• पर्याय 2, 3 आणि 4 मध्ये महाराष्ट्र किंवा बिहारचा समावेश असल्याने ते पर्याय चुकीचे ठरतात.
• पर्याय 1 मधील चारही राज्ये (गुजरात, मध्य प्रदेश, त्रिपुरा, मिझोराम) कर्कवृत्तावरील राज्ये आहेत.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
1. कर्कवृत्त 8 राज्यांमधून जाते (गुजरात, राजस्थान, मध्य प्रदेश, छत्तीसगड, झारखंड, पश्चिम बंगाल, त्रिपुरा, मिझोराम).
2. माही नदी ही भारतातील एकमेव नदी आहे जी कर्कवृत्ताला दोनदा ओलांडते.
3. झारखंडची राजधानी रांची हे शहर कर्कवृत्ताच्या सर्वात जवळ वसलेले राजधानीचे शहर आहे.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Gujarat - Madhya Pradesh - Tripura - Mizoram

Detailed Explanation:

• The Tropic of Cancer (23°30' N Latitude):
• The Tropic of Cancer bisects the Indian subcontinent into temperate and tropical zones.
• It traverses through 8 Indian states. From West to East, the sequence is:
1. Gujarat
2. Rajasthan
3. Madhya Pradesh (longest stretch)
4. Chhattisgarh
5. Jharkhand
6. West Bengal
7. Tripura
8. Mizoram
• Analysis of Options:
• The Tropic of Cancer does not cross Maharashtra or Bihar.
• Options 2 and 3 erroneously include Maharashtra, while Options 3 and 4 erroneously include Bihar.
• All four states listed in Option 1 (Gujarat, Madhya Pradesh, Tripura, Mizoram) correctly lie on the Tropic of Cancer.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
1. Tropic of Cancer passes through 8 states in India.
2. The Mahi River is the only river in India that crosses the Tropic of Cancer twice.
3. Ranchi (capital of Jharkhand) is the state capital located closest to the Tropic of Cancer.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) गुजरात -मध्य प्रदेश- त्रिपुरा मिझोराम (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर: पर्याय (1) गुजरात - मध्य प्रदेश - त्रिपुरा - मिझोराम**
⚠️ पर्याय (2) गुजरात- महाराष्ट्र- पश्चिम बंगाल- त्रिपुरा (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) महाराष्ट्र -बिहार- पश्चिमबंगाल -मिझोराम (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) गुजरात -बिहार- त्रिपुरा- पश्चिम बंगाल (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →