🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास ASO Mains 2019 MEDIUM

............ आणि ........... हे दोघे मुंबईतील बांधकाम कंत्राटदार होते. त्यांचा विचारांचा प्रसाद करण्यासाठी छपाई माध्यमाचे महत्त्व कळले असल्यामुळे त्यांनी सत्यशोधक समाजाला वृत्तपत्र व नियतकालिके छापण्यासाठी एक छापखाना भेट दिला.

EN ............ and ........... were two building contractors in Bombay. Realizing the importance of print media to spread their ideas, they gifted a printing press to the Satyashodhak Samaj to print newspapers and periodicals.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
तुकाराम पडवळ आणि कृष्णराव भालेकर
Tukaram Padwal and Krishnarao Bhalekar
B
व्यंकू बाळोजी कालेवार आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू
Vyanku Baloji Kalevar and Ramayya Venkayya Ayyavaru
C
गणपतराव पाटील आणि कृष्णराव भालेराव
Ganpatrao Patil and Krishnarao Bhalerao
D
ज्याया कराडी लिंगू आणि जयसिंगराव सायबू वडनाला
Jyaya Karadi Lingu and Jaisingrao Saibu Vadnala
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय २ (व्यंकू बाळोजी कालेवार आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू)

विश्लेषण:

• सत्यशोधक समाजाला छापखाना भेट: मुंबईतील प्रसिद्ध तेलुगू भाषिक बांधकाम कंत्राटदार व्यंकू बाळोजी कालेवार (काळेवार) आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू हे दोघे महात्मा ज्योतिराव फुले आणि सत्यशोधक समाजाचे अत्यंत निष्ठावान अनुयायी व आर्थिक पाठीराखे होते.
• मुद्रण माध्यमाचे महत्त्व: विचारप्रसारासाठी स्वतःचा छापखाना असणे आवश्यक आहे हे ओळखून या दोघांनी सत्यशोधक समाजाला पुस्तके, वृत्तपत्रे व पत्रके छापण्यासाठी एक सुसज्ज छापखाना (मुद्रणालय) भेट दिला.
• याच छापखान्यातून सत्यशोधक विचारांचे साहित्य आणि 'दीनबंधू'चे मुद्रण होण्यास मोठी मदत झाली.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

मुंबईतील बांधकाम कंत्राटदार व्यंकू बाळोजी कालेवार आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू यांनी सत्यशोधक समाजाला छापखाना भेट दिला होता.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 2 (Vyanku Baloji Kalevar and Ramayya Venkayya Ayyavaru)

Analysis:

• Gift of a Printing Press to Satyashodhak Samaj: Prominent Telugu-speaking building contractors in Bombay, Vyanku Baloji Kalevar and Ramayya Venkayya Ayyavaru, were staunch supporters and patrons of Mahatma Jyotirao Phule.
• Patronage of Print Media: Recognizing the indispensable power of the printing press in breaking orthodox monopolies and diffusing emancipatory literature, they generously purchased and gifted a fully equipped printing press to the Satyashodhak Samaj.
• This press was instrumental in printing Phule's tracts, books, and *Deenbandhu*.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Vyanku Baloji Kalevar and Ramayya Venkayya Ayyavaru gifted a printing press to the Satyashodhak Samaj in Bombay.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) तुकाराम पडवळ आणि कृष्णराव भालेकर (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) व्यंकू बाळोजी कालेवार आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** पर्याय २ (व्यंकू बाळोजी कालेवार आणि रामय्या व्यंकय्या अय्यावारू)
⚠️ पर्याय (3) गणपतराव पाटील आणि कृष्णराव भालेराव (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) ज्याया कराडी लिंगू आणि जयसिंगराव सायबू वडनाला (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी
quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'महाराष्ट्रातील वृत्तपत्रे, नियतकालिके व जनजागृती' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →