🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास Combine Group B & C Pre 2023 MEDIUM

हिंदू महासभेच्या संदर्भातील पुढीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ? अ) 9 एप्रिल 1915 रोजी हरिद्वार येथे कासिम बाजारचे महाराज सर महिंद्रचंद नंदी यांनी हिंदू महासभेची स्थापना केल्याचे घोषित केले. ब) हिंदू महासभेचे अध्यक्ष बा. शि. मुंजे होते. क) डॉ. मुंजे, डॉ. हेडगेवार, डॉ. परांजपे यांनी नागपूरला 11 नोव्हेंबर 1923 रोजी हिंदू महासभेची शाखा सुरू केली. ड) 28, 29, 30 डिसेंबर 1938 मध्ये हिंदू महासभेचे भव्य अधिवेशन पुणे येथे पार पडले.

EN Which of the following statements regarding Hindu Mahasabha are correct? a) On 9 April 1915 at Haridwar, Maharaja Sir Manindra Chandra Nandy of Kasimbazar announced the establishment of the Hindu Mahasabha. b) B. S. Moonje was the President of Hindu Mahasabha. c) Dr. Moonje, Dr. Hedgewar, and Dr. Paranjape started a branch of the Hindu Mahasabha in Nagpur on 11 November 1923. d) On 28, 29, 30 December 1938, a grand session of the Hindu Mahasabha was held in Pune.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
अ, ब आणि क फक्त
a, b and c only
B
ब, क आणि ड फक्त
b, c and d only
C
अ, क आणि ड फक्त
a, c and d only
D
वरील सर्व बरोबर
All the above are correct
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर अ, ब आणि क फक्त आहे.

स्पष्टीकरण:

• विधान अ बरोबर आहे: 9 एप्रिल 1915 रोजी हरिद्वार येथे भरलेल्या कुंभमेळ्यात कासिमबाजारचे महाराजा सर मणींद्रचंद्र नंदी यांच्या अध्यक्षतेखाली हिंदू महासभेची स्थापना घोषित झाली.
• विधान ब बरोबर आहे: डॉ. बाळकृष्ण शिवराम मुंजे (Dr. B. S. Moonje) हे हिंदू महासभेचे अखिल भारतीय अध्यक्ष होते (1927).
• विधान क बरोबर आहे: डॉ. मुंजे, डॉ. हेडगेवार आणि डॉ. परांजपे यांनी 11 नोव्हेंबर 1923 रोजी नागपूर येथे हिंदू महासभेची शाखा सुरू केली.
• विधान ड चुकीचे आहे: 28 ते 30 डिसेंबर 1938 रोजी हिंदू महासभेचे भव्य 20 वे अधिवेशन नागपूर येथे स्वातंत्र्यवीर सावरकरांच्या अध्यक्षतेखाली झाले होते (पुणे येथे नाही).
• त्यामुळे अ, ब आणि क ही विधाने बरोबर आहेत.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

हिंदू महासभेने 1923 नंतर डॉ. मुंजे आणि सावरकरांच्या नेतृत्वाखाली सैन्यीकरण (Militarization) आणि शुद्धीकरण (Reconversion) यावर भर दिला.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is a, b and c only.

Explanation:

• Statement a is correct: On 9 April 1915 at Haridwar during the Kumbh Mela, the All India Hindu Mahasabha was formed under the presidency of Maharaja Sir Manindra Chandra Nandy of Kasimbazar.
• Statement b is correct: Dr. B. S. Moonje was a national President of the Hindu Mahasabha (1927).
• Statement c is correct: Dr. Moonje, Dr. K. B. Hedgewar, and Dr. L. V. Paranjape inaugurated the Nagpur provincial branch on 11 November 1923.
• Statement d is incorrect: The grand 20th session of the Hindu Mahasabha held on 28–30 December 1938 was hosted in Nagpur, presided over by Veer Savarkar, not in Pune.
• Thus, statements a, b, and c only are correct.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Under Veer Savarkar and Dr. Moonje, the Hindu Mahasabha adopted the policy of military preparation ("Hinduize all politics and militarize Hindudom").

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) अ, ब आणि क फक्त (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर **अ, ब आणि क फक्त** आहे.
⚠️ पर्याय (2) ब, क आणि ड फक्त (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) अ, क आणि ड फक्त (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) वरील सर्व बरोबर (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी
quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'सामाजिक व धार्मिक प्रबोधन चळवळी आणि संस्था' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →