🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था Rajyaseva Mains 2023 MEDIUM

'श्वेत-धवल क्रांती' (White Revolution) बाबत खालीलपैकी कोणते विधान अयोग्य आहे ?

EN Which of the following statements is incorrect regarding the 'White Revolution'?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
भारतातील दुधाच्या घन पदार्थांची आयात संपली आणि भारताने अनेक परदेशी देशांना दुध पावडर निर्यात करण्यास सुरुवात केली
Imports of milk solids into India ended, and India began exporting milk powder to several foreign countries.
B
दुग्ध उद्योग आणि पायाभूत सुविधा आधुनिक आणि विस्तारीत झाल्या
The dairy industry and infrastructure were modernized and expanded.
C
दुग्धजन्य गरजा स्थानिक पातळीवरच पूर्ण केल्या जातात
Dairy requirements are met locally.
D
वरीलपैकी कोणतेही नाही
None of the above
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (४) वरीलपैकी कोणतेही नाही

भारतातील धवल क्रांतीच्या (White Revolution) परिणामांनुसार पर्याय (४) वरीलपैकी कोणतेही नाही हे अचूक उत्तर आहे, कारण दिलेली तिन्ही विधाने सत्य आहेत.

सविस्तर विश्लेषण:

• विधान १ सत्य: धवल क्रांतीमुळे (ऑपरेशन फ्लड) भारताचे दुधाच्या भुकटीच्या (Milk solids) आयातीवरील अवलंबित्व संपुष्टात आले आणि भारताने अनेक परदेशी देशांना दूध भुकटी व दुग्धजन्य पदार्थांची निर्यात करण्यास सुरुवात केली.
• विधान २ सत्य: आधुनिक शीतगृहे, पाश्चरायझेशन संयंत्रे, दुध संकलन केंद्रे आणि वाहतूक साखळीच्या माध्यमातून देशातील दुग्ध उद्योग व पायाभूत सुविधा आधुनिक आणि मोठ्या प्रमाणावर विस्तारित झाल्या.
• विधान ३ सत्य: देशातील विविध प्रदेशांमधील दुग्धजन्य गरजा स्थानिक सहकारी संस्थांद्वारे स्थानिक पातळीवरच कार्यक्षमतेने पूर्ण होऊ लागल्या.
• तिन्ही विधाने पूर्णपणे सत्य असल्याने, पर्याय (४) वरीलपैकी कोणतेही नाही (कोणतेही विधान अयोग्य नाही) हे अचूक उत्तर ठरते.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: धवल क्रांती (Operation Flood) चे प्रमुख परिणाम:

1. भारत १९९८ मध्ये अमेरिकेला मागे टाकून जगातील सर्वात मोठा दूध उत्पादक देश बनला.
2. दुधाचे आयातदार राष्ट्र ते निर्यातदार राष्ट्र असा भारताचा प्रवास घडला.
3. लाखो अल्पभूधारक व भूमिहीन शेतकऱ्यांना उपजीविकेचे स्थिर साधन मिळाले.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) None of the above

Based on the socio-economic impacts of India's White Revolution, Option (4) None of the above is the correct answer, as all the given statements are correct.

Detailed Analysis:

• Statement 1 is correct: The White Revolution successfully eliminated India's structural dependence on imported milk solids, and enabled India to export skimmed milk powder and dairy products globally.
• Statement 2 is correct: Modern bulk coolers, pasteurisation plants, computerized testing at village societies, and chilled supply chains modernized the dairy infrastructure nationwide.
• Statement 3 is correct: Liquid milk and dairy requirements were comprehensively met through local village cooperatives, ensuring self-sufficiency across regions.
• Since all three statements are historically accurate and beneficial outcomes, Option (4) None of the above (no statement is incorrect) is the correct choice.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Key Outcomes of Operation Flood:

1. Surpassed the United States in 1998 to become the world's leading milk producer.
2. Transformed dairy farming from a subsistence activity into a viable commercial enterprise for millions of marginal farmers.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) भारतातील दुधाच्या घन पदार्थांची आयात संपली आणि भारताने अनेक परदेशी देशांना दुध पावडर निर्यात करण्यास सुरुवात केली (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) दुग्ध उद्योग आणि पायाभूत सुविधा आधुनिक आणि विस्तारीत झाल्या (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) दुग्धजन्य गरजा स्थानिक पातळीवरच पूर्ण केल्या जातात (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) वरीलपैकी कोणतेही नाही (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (४) वरीलपैकी कोणतेही नाही**[/gold]
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (GS-2: भारतीय संविधान व राजकारण)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयांतर्गत 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयातील 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →