खालीलपैकी कोणता कालखंड भारतीय लोकसंख्या वाढीचा स्थिर वाढीचा कालखंड म्हणून ओळखला जातो?
EN
Which of the following periods is known as the period of 'steady population growth' in India?
योग्य उत्तर पर्याय २ (1921 - 1951) आहे.
स्पष्टीकरण:
भारतीय जनगणनेनुसार लोकसंख्या वाढीचे चार टप्पे:
१.
१९०१ ते १९२१: खुंटलेली / स्थिर वाढीचा काळ (Period of Stagnant Growth).
२.
१९२१ ते १९५१: नियमित किंवा स्थिर वाढीचा काळ (Period of Steady Growth) – प्लेग, कॉलरा व दुष्काळावर नियंत्रण मिळाल्यामुळे मृत्यूदरात घट झाली आणि लोकसंख्या सातत्याने नियमित गतीने वाढू लागली.
३.
१९५१ ते १९८१: तीव्र / जलद लोकसंख्या वाढीचा काळ (Period of Rapid High Growth / Population Explosion).
४.
१९८१ ते २०११: उच्च वाढ, परंतु घटता कल (Period of High Growth with Slowing Down).
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
१९२१ हे 'महाविभाजक वर्ष' आहे, कारण १९२१ नंतर भारताची लोकसंख्या कधीही घटली नाही; ती सातत्याने नियमित गतीने (स्थिर वाढ) वाढत गेली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 2 (1921 - 1951).
Explanation:
Four recognized phases of population growth in India:
1.
1901–1921: Period of stagnant growth (famines and epidemics kept death rates high).
2.
1921–1951: Period of steady population growth (improved sanitation and epidemic control reduced mortality, yielding modest, steady positive growth).
3.
1951–1981: Period of rapid high growth / population explosion (massive decline in death rates with persistently high birth rates).
4.
1981–2011: Period of high growth with a declining trend.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
1921 marks the 'Great Demographic Divide' as population grew continuously and steadily in every decade thereafter.