आई.टी. अधिनियम, 2008 मध्ये आई.टी. अधिनियम, 2000 च्या तुलनेत कोणते मोठे बदल केले गेले ?
EN
What major change was introduced in the IT (Amendment) Act, 2008 compared to the IT Act, 2000?
योग्य उत्तर: पर्याय (३) इलेक्ट्रॉनिक स्वाक्षरीला कायदेशीर वैधता (Legal validity of Electronic Signatures)
स्पष्टीकरण:
•
आयटी दुरुस्ती कायदा, २००८ (IT Amendment Act, 2008):
•
मूळ आयटी कायदा २००० हा केवळ 'डिजिटल स्वाक्षरी'ला (जी केवळ PKI आणि क्रिप्टोग्राफीवर आधारित होती) मान्यता देत होता, ज्यामुळे तंत्रज्ञान मर्यादित झाले होते.
•
२००८ मधील मोठा बदल: २००८ च्या दुरुस्ती कायद्याने 'तंत्रज्ञान-तटस्थ' (Technology Neutral) दृष्टिकोन स्वीकारला आणि कलम ३A समाविष्ट करून 'इलेक्ट्रॉनिक स्वाक्षरी'ला (Electronic Signatures) पूर्ण कायदेशीर वैधता प्रदान केली. यामुळे आधार ई-साइन (Aadhaar eSign) सारख्या इतर इलेक्ट्रॉनिक स्वाक्षरी तंत्रज्ञानाचा मार्ग मोकळा झाला.
•
याशिवाय या कायद्याने कलम ६६A ते ६६F समाविष्ट करून सायबर गुन्ह्यांची व्याप्ती वाढवली.
•
म्हणून मूळ कायद्याच्या तुलनेतील सर्वात मूलभूत कायदेशीर व संकल्पनात्मक बदल म्हणजे इलेक्ट्रॉनिक स्वाक्षरीला दिलेली मान्यता (पर्याय ३) हा होय.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
IT Act 2000: केवळ Digital Signature (PKI आधारित).
•
IT Amendment Act 2008: सर्वसमावेशक Electronic Signature (Technology Neutral).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Legal validity of Electronic Signatures
Explanation:
•
IT (Amendment) Act, 2008:
•
The original IT Act, 2000 was restricted exclusively to Digital Signatures anchored strictly in asymmetric Public Key Infrastructure (PKI) and hash algorithms.
•
Major Structural Shift in 2008: The 2008 Amendment introduced a technology-neutral framework by adding Section 3A, according full legal recognition and validity to the broader concept of Electronic Signatures (enabling modern authentication methods such as Aadhaar-based eSign, biometric signatures, and OTP-based signatures).
•
It also modified nomenclature throughout the statute from "digital signature" to "electronic signature".
•
Hence, Option (3) captures the primary conceptual change.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
IT Act, 2000: Technology-specific (Digital Signature only).
•
IT (Amendment) Act, 2008: Technology-neutral (Electronic Signature under Section 3A).