अयोग्य विधान निवडा.
EN
Select the INCORRECT statement regarding Hydrogen fuel:
योग्य उत्तर: पर्याय ३ (हायड्रोजनचे उष्मांकमूल्य पेट्रोलच्या 20 पट अधिक आहे.)
स्पष्टीकरण:
•
विधान ३ चुकीचे (अयोग्य) आहे: हायड्रोजनचे उष्मांकमूल्य (Calorific Value) सुमारे १४२ ते १५० किलो ज्यूल/ग्रॅम (MJ/kg) असते, जे पेट्रोलच्या (सुमारे ४५ ते ४८ MJ/kg) सुमारे ३ पट (Three times) जास्त आहे, २० पट नाही. त्यामुळे २० पट हे प्रमाण अत्यंत अवास्तव व चुकीचे आहे.
•
इतर विधाने बरोबर आहेत:
•
हायड्रोजन जळताना फक्त पाण्याची वाफ निर्माण होते, त्यामुळे ते पूर्णपणे प्रदूषणमुक्त व पर्यावरणपूरक इंधन आहे.
•
हायड्रोजन अत्यंत हलका व स्फोटक वायू असल्याने त्याच्या उच्च दाबाखालील साठवणुकीत (Storage) आणि वाहतुकीत प्रचंड तांत्रिक आव्हाने आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
इंधनांचे उष्मांक मूल्य (Calorific Values):
•
हायड्रोजन: ~१५०,००० kJ/kg (सर्व इंधनांमध्ये सर्वाधिक)
•
मिथेन / CNG / LPG: ~५०,००० ते ५५,००० kJ/kg
•
पेट्रोल / डिझेल: ~४५,००० kJ/kg
•
दगडी कोळसा: ~२५,००० ते ३३,००० kJ/kg
•
लाकूड / शेण: ~१५,००० ते १७,००० kJ/kg
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3 (The calorific value of hydrogen is 20 times higher than that of petrol.)
Explanation:
•
Statement 3 is INCORRECT: The calorific value of hydrogen gas is approximately 142 to 150 MJ/kg (150,000 kJ/kg), which is approximately 3 times (3x) that of petrol (~46 to 48 MJ/kg), NOT 20 times.
•
Other statements are completely true:
•
Combustion of pure hydrogen produces only water vapour ($H_2O$), making it a zero-emission, clean, eco-friendly fuel.
•
Due to its low volumetric energy density and cryogenic requirements, high-pressure storage and distribution pose significant safety and engineering hurdles.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Calorific values of fuels comparison:
•
Hydrogen: ~150,000 kJ/kg (Highest gravimetric energy density among all fuels)
•
LPG / CNG / Methane: ~50,000 to 55,000 kJ/kg
•
Petrol / Diesel: ~45,000 kJ/kg
•
Coal: ~25,000 to 33,000 kJ/kg
•
Wood / Dung cakes: ~15,000 to 17,000 kJ/kg