अद्ययावत राष्ट्रीय कौटुंबिक उपभोग खर्च सर्वेक्षणाच्या (HCES) आधारे वर्ष २०२३-२४ साठी भारतातील 'शहरी भागाकरिता' दारिद्र्यरेषा दरमहा प्रति व्यक्ती किती रुपये निश्चित करण्यात आली आहे?
EN
Based on updated Household Consumption Expenditure Survey metrics, what revised poverty line per capita per month was estimated for 'urban areas' in 2023-24?
योग्य उत्तर: [b][/b] [b]पर्याय (2) ₹ १,९४४ दरमहा (1944 Rs.)[/b]
[b]स्पष्टीकरण:[/b]
•
शहरी दारिद्र्यरेषा (२०२३-२४): कौटुंबिक उपभोग खर्चाच्या नवीन आकडेवारीनुसार शहरी भागासाठी अद्ययावत दारिद्र्यरेषा ₹१,९४४ प्रति महिना प्रति व्यक्ती (दररोज सुमारे ₹६५) इतकी ठरवण्यात आली आहे.
•
ग्रामीण भागाची तुलना: याच कालावधीत ग्रामीण भागासाठी ही रेषा ₹१,६३२ प्रति महिना प्रति व्यक्ती (दररोज सुमारे ₹५४) निश्चित करण्यात आली.
•
महत्त्व: दारिद्र्यरेषेच्या या अद्ययावत पातळीमुळे देशातील अत्यंत गरीब कुटुंबांची अचूक ओळख पटवून कल्याणकारी योजनांचे लाभ थेट पोहोचवणे सुलभ होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
रंगराजन समितीने (२०१४) शहरी भागासाठी दरमहा ₹१,४०७ (₹४७/दिवस) आणि ग्रामीण भागासाठी दरमहा ₹९७२ (₹३२/दिवस) अशी दारिद्र्यरेषा निश्चित केली होती.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: [b][/b] [b]Option (2) ₹1,944 per month[/b]
[b]Explanation:**
•
Urban Threshold: Based on updated consumer price index adjustments to the official consumption survey, the urban poverty threshold for 2023-24 stands at ₹1,944 per capita per month (~₹65 daily).
•
Rural Equivalence: The corresponding rural line is pegged at ₹1,632 per capita per month (~₹54 daily).
•
Policy Purpose: Underpins targeting parameters for calibrated social safety nets.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
For historical comparison, the Rangarajan Committee (2014) fixed the urban poverty line at ₹1,407 per month (₹47/day) and the rural line at ₹972 per month (₹32/day).