स्पष्टीकरण:
दिलेली पदावली: $\frac{3}{2} \div \frac{18}{5}$
अपूर्णांकांचा भागाकार करताना दुसऱ्या अपूर्णांकाचा गुणाकार व्यस्त (Multiplicative inverse) घेऊन पहिल्या अपूर्णांकाशी गुणाकार केला जातो:
येथे:
पर्यायांनुसार सरळ रूप न देता थेट $\frac{15}{36}$ हा पर्याय दिलेला आहे.
(अतिसंक्षिप्त रूप: $\frac{15 \div 3}{36 \div 3} = \frac{5}{12}$).
म्हणून योग्य उत्तर पर्याय (2) आहे.
अपूर्णांकांच्या भागाकारात चिन्ह $\div$ बदलून $\times$ करावे आणि पुढील अपूर्णांकाचा अंश व छेद उलटावा (व्यस्त करावा). कधीकधी परीक्षेत संक्षिप्त रूप न देता गुणाकाराच्या मूळ अंशा/छेदाच्या स्वरूपातच पर्याय दिलेले असतात, त्यामुळे पर्यायांचे निरीक्षण आधी करावे.
Explanation:
Given expression: $\frac{3}{2} \div \frac{18}{5}$
To divide by a fraction, multiply by its reciprocal:
Calculation:
Among the given options, the answer is kept in the unreduced fraction form $\frac{15}{36}$ (which simplifies to $\frac{5}{12}$).
Therefore, the correct answer is Option (2).
When dividing fractions, change the division sign to multiplication and invert the second fraction. Always scan options first to see if reduced or unreduced form is expected.
'पदावली, कंस व बॉडमास नियम (BODMAS)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'पदावली, कंस व बॉडमास नियम (BODMAS)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'पदावली, कंस व बॉडमास नियम (BODMAS)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर '15/36' हे असून ते 'पदावली, कंस व बॉडमास नियम (BODMAS)' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.