गवीश्वर या शब्दाची स्वरसंधी व योग्य पोटशब्द ओळखा. (a) ओ + ई =अव् + ई = अवी, पोटशब्द - गो + ईश्वर (b) अ + ई = अइ + ई = आई, पोटशब्द - ग + ईश्वर (c) आ + ई = आई + ई = ओई, पोटशब्द - गायी + श्वर (d) ओ + ई = ओइ + ई = आयी, पोटशब्द - गव + ईश्वर पर्यायी उत्तरे :
EN
Identify the vowel sandhi (Svara Sandhi) formula and correct constituent words for 'गवीश्वर' (Gavīśvara):
(a) ओ + ई = अव् + ई = अवी, पोटशब्द - गो + ईश्वर
(b) अ + ई = अइ + ई = आई, पोटशब्द - ग + ईश्वर
(c) आ + ई = आई + ई = ओई, पोटशब्द - गायी + श्वर
(d) ओ + ई = ओइ + ई = आयी, पोटशब्द - गव + ईश्वर
Answer options:
अचूक उत्तर: पर्याय (१) फक्त (a) बरोबर
स्पष्टीकरण व नियम:
'गवीश्वर' हा शब्द अयादि स्वरसंधीच्या (Ayadi Sandhi) नियमाने तयार होतो.
•
नियम: 'ओ' या स्वरापुढे कोणताही विजातीय स्वर आला, तर 'ओ' चा 'अव्' होतो आणि पुढील स्वर त्यात मिसळतो.
•
पोटशब्द: गो + ईश्वर.
•
प्रक्रिया:
•
ग् + ओ + ईश्वर
•
ओ चा 'अव्' झाला ➔ ग् + अव् + ईश्वर
•
अव् + ई = 'अवी' ➔ ग् + अवी + श्वर = गवीश्वर.
•
म्हणून विधान (a) 'ओ + ई = अव् + ई = अवी, पोटशब्द - गो + ईश्वर' हे संपूर्णतः बरोबर आहे.
इतर पर्याय:
•
(b), (c), (d) मधील फोड व नियम पूर्णपणे चुकीचे व व्याकरणबाह्य आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
अयादि संधीचे चार मूलभूत नियम:
1.
ए + स्वर ➔ अय् (ने + अन = नयन)
2.
ऐ + स्वर ➔ आय् (गै + अन = गायन)
3.
ओ + स्वर ➔ अव् (गो + ईश्वर = गवीश्वर, पो + अन = पवन)
4.
औ + स्वर ➔ आव् (नौ + इक = नाविक, पौ + अक = पावक)
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) Only (a) is correct
Explanation & Rules:
The word 'गवीश्वर' is derived according to the Ayādi Sandhi (अयादि स्वरसंधी) rule.
•
Rule: When the diphthong 'ओ' (o) is followed by any dissimilar vowel, 'ओ' transforms into 'अव्' (av), and the subsequent vowel joins it.
•
Constituent base words (potshabda): गो + ईश्वर (Go + Īśvara).
•
Step-by-step transformation:
•
g + o + īśvara
•
'o' becomes 'av' ➔ g + av + īśvara
•
av + ī = avī ➔ g + avī + śvara = गवीश्वर (Gavīśvara).
•
Hence, statement (a) 'ओ + ई = अव् + ई = अवी, पोटशब्द - गो + ईश्वर' is completely correct.
Other Options:
•
(b), (c), and (d) present fictitious transformations with no grammatical validity.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC Exam Tip:
The four fundamental Ayadi Sandhi rules:
1.
ए + vowel ➔ अय् (Ne + ana = Nayana)
2.
ऐ + vowel ➔ आय् (Gai + ana = Gāyana)
3.
ओ + vowel ➔ अव् (Go + īśvara = Gavīśvara, Po + ana = Pavana)
4.
औ + vowel ➔ आव् (Nau + ika = Nāvika, Pau + aka = Pāvaka)