🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) MPSC Rajyaseva Prelims 2023 CSAT Paper-II 2023 MEDIUM

ग्रंथालय असावे वा नसावे हे ठरवण्यासाठी निंबोली गावात जनमत घेण्यात आले. सर्व प्रौढांना मताधिकार होता. सर्वांनी एकतर ग्रंथालय असावे म्हणून किंवा नसावे म्हणून मतदान केले किंवा मतदान केले नाही. स्थानिक वार्तापत्रानुसार :

'मतदान केलेल्यांपैकी 80% नी ग्रंथालय असण्याच्या बाजूने मतदान केले' आणि 'गावच्या 80% प्रौढ मतदारांनी गावात ग्रंथालय असण्याच्या बाजूने मतदान केले नाही'

ग्रंथालय असण्याविरोधात असलेली गावातील प्रौढ मतदारांची टक्केवारी निवडा.

EN A referendum was held in the village Nimboli, to determine whether it should have a library or not. All adult members could vote; all of them either voted in favour of having library or voted against it, or did not vote at all.

According to the local newspapers :
'80% of those who voted, voted in favour of having a library' and '80% of the adult members of the village did not vote for having library in village'.

Select percentage of the adult members of the village voted against having a library.

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

नेमके 20%

Exactly 20%

नेमके 5%

Exactly 5%

20% पेक्षा जास्त

More than 20%

नेमके 25%

Exactly 25%

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय २ (नेमके 5%) आहे.

### सविस्तर स्पष्टीकरण:

गणिताची सोपी मांडणी करू:

समजा, गावातील एकूण प्रौढ मतदारांची संख्या = $100$

दिलेली माहिती:

१. *"गावच्या ८०% प्रौढ मतदारांनी ग्रंथालयाच्या बाजूने मतदान केले नाही."*

→ याचा अर्थ उर्वरित २०% मतदारांनी ग्रंथालयाच्या बाजूने (In favour) मतदान केले.

→ ग्रंथालयाच्या बाजूने झालेली मते = $100$ च्या $20\% = 20$ मते.

२. *"प्रत्यक्षात मतदान केलेल्यांपैकी ८०% मतदारांनी ग्रंथालयाच्या बाजूने मतदान केले."*

→ समजा प्रत्यक्षात मतदान करणाऱ्यांची एकूण संख्या $= V$

80\% \text{ of } V = 20

0.80 \times V = 20 \implies V = \frac{20}{0.80} = 25

→ म्हणजेच गावातील एकूण $100$ प्रौढांपैकी केवळ २५ मतदारांनी प्रत्यक्ष मतदान केले (आणि उर्वरित ७५ जणांनी मतदान केले नाही).

३. आता, मतदान केलेल्या २५ लोकांपैकी:

• ८०% (म्हणजेच २० जणांनी) ग्रंथालयाच्या बाजूने मतदान केले.

• उर्वरित २०% (म्हणजेच $25 - 20 = 5$ जणांनी) ग्रंथालयाच्या विरोधात (Against) मतदान केले.

४. विचारलेली टक्केवारी:

गावातील एकूण प्रौढ मतदारांच्या तुलनेत ग्रंथालय असण्याविरोधात मतदान केलेल्यांची टक्केवारी:

\frac{5}{100} \times 100 = 5\%

त्यामुळे ग्रंथालयाच्या विरोधात मतदान करणाऱ्या प्रौढ मतदारांची संख्या नेमके ५% आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

शेकडेवारीच्या प्रश्नात एकूण मतदार १०० मानल्यास गणित अत्यंत सोपे होते: बाजूने मतदान = २०. हे प्रत्यक्ष मतदानाच्या ८०% असल्याने एकूण मतदान = २५. त्यामुळे विरोधातील मते = २५ - २० = ५ (म्हणजेच नेमके ५%).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option 2 (Exactly 5%).

### Detailed Point-by-Point Analysis:

Let the total adult population of the village Nimboli be $100$.

From the given conditions:

1. *"80% of the adult members did not vote in favour of having a library."*

→ Therefore, the remaining $20\%$ of all adult members did vote in favour.

→ Total votes in favour $= 20$.

2. *"80% of those who voted, voted in favour of having a library."*

→ Let the total number of people who actually cast their vote be $V$.

0.80 \times V = 20 \implies V = \frac{20}{0.80} = 25

→ Thus, only $25$ people voted in total (the other $75$ abstained).

3. Breakdown of the $25$ votes cast:

• Voted in favour $= 80\% \text{ of } 25 = 20$ voters.

• Voted against $= 25 - 20 = 5$ voters.

4. Percentage of total adult members who voted against the library:

\frac{5}{100} \times 100 = 5\%

Therefore, the proportion who voted against having a library is Exactly 5% (Option 2).

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Setting base population to 100 simplifies dual-percentage problems: In-favour votes = 20, which represents 80% of turnout. Total turnout = 20/0.8 = 25. Thus, against votes = 25 - 20 = 5, directly giving 5%.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) नेमके 20% (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

✓ पर्याय (2) नेमके 5% (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर **पर्याय २ (नेमके 5%)** आहे.

⚠️ पर्याय (3) 20% पेक्षा जास्त (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) नेमके 25% (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट

राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT-२)

quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'नेमके 5%' हे असून ते 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (CSAT) पेपर-२' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन