भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ४४ मधील 'समान नागरी संहिता' (UCC) चा मुख्य उद्देश लैंगिक समानता प्रस्थापित करणे आणि देशात खालीलपैकी कोणत्या मूल्याचे संवर्धन व रक्षण करणे हा आहे?
EN
A Uniform Civil Code (UCC) envisaged under Article 44 of the Directive Principles of State Policy primarily aims at ensuring gender justice and securing which of the following vital values?
योग्य उत्तर: पर्याय (१) - राष्ट्रीय एकात्मता व अखंडता.
विश्लेषण:
•
समान नागरी संहितेचा (UCC) मुख्य उद्देश सर्व धर्मांमधील नागरिकांसाठी विवाह, घटस्फोट, वारसाहक्क, पोटगी आणि दत्तकविधान यांसारख्या वैयक्तिक बाबींमध्ये एकसमान कायदे लागू करणे हा आहे.
•
यामुळे विविध धर्म आणि समुदायांमध्ये प्रचलित असणाऱ्या विषम व भेदभावयुक्त प्रथा दूर होऊन देशात 'राष्ट्रीय एकात्मता' (National Integration) आणि बंधुभाव दृढ होण्यास मदत होते.
•
सर्वोच्च न्यायालयाने 'शाह बानो खटला (१९८५)' आणि 'सरला मुदगल खटला (१९९५)' मध्ये समान नागरी कायदा राष्ट्रीय एकात्मतेसाठी उपयुक्त असल्याचे मत मांडले होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी घटना परिषदेत समान नागरी संहितेचे समर्थन करताना स्पष्ट केले होते की, हे तत्त्व ऐच्छिक (Voluntary) स्वरूपात सुरू केले जावे जेणेकरून समाजात सौहार्द टिकून राहील.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) - National Integration and Unity.
Analysis:
•
A Uniform Civil Code seeks to replace fragmented personal laws based on religious scriptures with a common set of civil laws governing marriage, divorce, succession, and adoption.
•
This ensures gender equality and strengthens 'National Integration' by transcending communal fractures.
•
In landmark judgments such as Shah Bano (1985) and Sarla Mudgal (1995), the Supreme Court observed that a Uniform Civil Code helps in national integration by removing diverse ideological contradictions in personal laws.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
In the Constituent Assembly, Dr. B.R. Ambedkar advocated for UCC, suggesting that initially its application could remain purely voluntary to foster social consensus.