अर्थव्यवस्था व नियोजन MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रमाच्या (UNDP) पहिल्या मानव विकास अहवालानुसार (१९९०), 'मानवी विकास' (Human Development) ची मूलभूत व्याख्या खालीलपैकी काय करण्यात आली आहे?

EN According to the inaugural Human Development Report (1990) published by the UNDP, what is the foundational definition of 'Human Development'?
✓
लोकांच्या पर्यायांचा/निवडींचा विस्तार करण्याची प्रक्रिया (A process of enlarging people's choices) A process of enlarging people's choices
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
B
केवळ लोकांच्या राहणीमानाच्या दर्जात भौतिक सुधारणा करणे Merely improving material standards of living
C
केवळ देशाच्या दरडोई उत्पन्नात सातत्यपूर्ण वाढ करणे Merely expanding per capita national income
D
केवळ रोजगार व कारखानदारी उत्पादनात वाढ करणे Merely expanding employment and factory output
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर लोकांच्या पर्यायांचा/निवडींचा विस्तार करण्याची प्रक्रिया (A process of enlarging people's choices) (पर्याय १) आहे.

सविस्तर विश्लेषण:

1. मानवी विकासाची व्याख्या (UNDP १९९०):
• डॉ. महबूब-उल-हक यांच्या नेतृत्वाखालील पहिल्या अहवालात नमूद केले होते: *"Human development is a process of enlarging people's choices."*
• मानवाच्या सर्वात मूलभूत तीन निवडी म्हणजे:
१. दीर्घ आणि निरोगी आयुष्य जगणे (Long and healthy life),
२. ज्ञान संपादन करणे (To be educated / Knowledge),
३. चांगल्या जीवनमानासाठी आवश्यक संसाधनांपर्यंत पोहोच असणे (Decent standard of living).
• उत्पन्न हे विकासाचे अंतिम उद्दिष्ट नसून मानवी निवडींचा विस्तार करण्याचे केवळ एक 'साधन' (Means) आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

UNDP ची मानवी विकासाची व्याख्या: 'लोकांच्या निवडींच्या विस्ताराची प्रक्रिया' (Process of enlarging people's choices).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is A process of enlarging people's choices (Option 1).

Detailed Analysis:

1. UNDP Definition of Human Development (1990):
• Formulated by Dr. Mahbub ul Haq: *"Human development is a process of enlarging people's choices."*
• The three essential choices comprise leading a long and healthy life, acquiring knowledge, and having access to resources necessary for a decent standard of living.
• People are the real wealth of nations; income is merely an instrument to achieve broader human freedoms.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Key phrase to memorize for MPSC: 'Human development is a process of enlarging people's choices'.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →