🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

महात्मा गांधींच्या नेतृत्वाखालील खालील ऐतिहासिक सत्याग्रह व आंदोलनांची सुरुवातीपासून योग्य कालक्रमानुसार (Chronological Order) मांडणी करा: (१) चंपारण सत्याग्रह, अहमदाबाद गिरणी संप, खेडा सत्याग्रह, असहकार आंदोलन (२) अहमदाबाद गिरणी संप, चंपारण सत्याग्रह, खेडा सत्याग्रह, असहकार आंदोलन (३) खेडा सत्याग्रह, चंपारण सत्याग्रह, अहमदाबाद गिरणी संप, असहकार आंदोलन (४) असहकार आंदोलन, चंपारण सत्याग्रह, खेडा सत्याग्रह, अहमदाबाद गिरणी संप

EN Arrange the following historic movements led by Mahatma Gandhi in the correct chronological order from the beginning: (1) Champaran Satyagraha, Ahmedabad Mill Strike, Kheda Satyagraha, Non-Cooperation Movement (2) Ahmedabad Mill Strike, Champaran Satyagraha, Kheda Satyagraha, Non-Cooperation Movement (3) Kheda Satyagraha, Champaran Satyagraha, Ahmedabad Mill Strike, Non-Cooperation Movement (4) Non-Cooperation Movement, Champaran Satyagraha, Kheda Satyagraha, Ahmedabad Mill Strike

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

चंपारण, अहमदाबाद, खेडा, असहकार

Champaran, Ahmedabad, Kheda, Non-cooperation

अहमदाबाद, चंपारण, खेडा, असहकार

Ahmedabad, Champaran, Kheda, Non-cooperation

खेडा, चंपारण, अहमदाबाद, असहकार

Kheda, Champaran, Ahmedabad, Non-cooperation

असहकार, चंपारण, खेडा, अहमदाबाद

Non-cooperation, Champaran, Kheda, Ahmedabad

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (१) म्हणजेच चंपारण, अहमदाबाद, खेडा, असहकार आहे.

सविस्तर कालक्रम व विश्लेषण:

१. चंपारण सत्याग्रह (एप्रिल १९१७): बिहारमधील घडीव निळीच्या लागवडीविरोधात (तीन-काठिया पद्धत) गांधीजींचा भारतातील पहिला यशस्वी सत्याग्रह (पहिली सविनय कायदेभंग कृती - First Civil Disobedience).

२. अहमदाबाद गिरणी कामगार संप (मार्च १९१८): प्लेग बोनस आणि ३५% वेतनवाढीसाठी गिरणी मालकांविरुद्ध संप, जिथे गांधीजींनी भारतात प्रथमच उपोषण (First Hunger Strike) केले.

३. खेडा सत्याग्रह (मार्च - जून १९१८): गुजरातमधील खेडा जिल्ह्यात दुष्काळामुळे पिके नष्ट झाल्याने महसूल माफीसाठी लढा (पहिले असहकार आंदोलन - First Non-Cooperation).

४. असहकार आंदोलन (१ ऑगस्ट १९२०): खिलाफत प्रश्न, जालियनवाला बाग हत्याकांड आणि स्वराज्यासाठी पुकारलेले पहिले राष्ट्रव्यापी जनआंदोलन.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय २, ३ आणि ४ मध्ये घटनांचा क्रम ऐतिहासिकदृष्ट्या चुकीचा दिलेला आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

गांधीजींच्या सुरुवातीच्या लढ्यांची संक्षिप्त युक्ती: CAK-N (Champaran -> Ahmedabad -> Kheda -> Non-cooperation).

• चंपारण = सविनय कायदेभंग (Civil Disobedience).

• अहमदाबाद = उपोषण (Hunger Strike).

• खेडा = असहकार (Non-Cooperation).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (1) i.e. Champaran, Ahmedabad, Kheda, Non-cooperation.

Chronological Timeline & Detailed Analysis:

1. Champaran Satyagraha (April 1917): In Bihar against the European planters' exploitative *Tinkathia* system (mandating indigo cultivation on 3/20th of land). Gandhi's first civil disobedience in India.

2. Ahmedabad Mill Strike (March 1918): Dispute over plague bonus and demand for a 35% wage hike. Gandhi undertook his first hunger strike in India.

3. Kheda Satyagraha (March–June 1918): In Gujarat, peasants faced famine and total crop failure, demanding remission of land revenue under the Revenue Code. Gandhi's first non-cooperation action.

4. Non-Cooperation Movement (August 1, 1920): First nationwide mass movement encompassing the Khilafat grievance, Punjab wrongs, and the attainment of Swaraj.

Distractor Analysis:

• Options 2, 3, and 4 invert the exact historical chronology.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Mnemonic for Gandhi's early movements: CAK-N:

• Champaran (1917) -> First Civil Disobedience

• Ahmedabad (March 1918) -> First Hunger Strike

• Kheda (June 1918) -> First Non-Cooperation

• Non-Cooperation Movement (1920) -> First Mass Movement

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✓ पर्याय (1) चंपारण, अहमदाबाद, खेडा, असहकार (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर **पर्याय (१) म्हणजेच चंपारण, अहमदाबाद, खेडा, असहकार** आहे.

⚠️ पर्याय (2) अहमदाबाद, चंपारण, खेडा, असहकार (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) खेडा, चंपारण, अहमदाबाद, असहकार (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) असहकार, चंपारण, खेडा, अहमदाबाद (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी

quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'चंपारण, अहमदाबाद, खेडा, असहकार' हे असून ते 'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ व मराठवाडा मुक्तिसंग्राम' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन