🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) Clerk Typist Mains 2017 MEDIUM

"अ" ची आई "ब" ची बहीण असून "क" ची मुलगी आहे. "ड" ही "ब" ची मुलगी असून "फ" ची बहीण आहे. या माहितीच्या आधारे खात्रीने सत्य असलेला निष्कर्ष निवडा.

EN 'A's mother is the sister of 'B' and the daughter of 'C'. 'D' is the daughter of 'B' and the sister of 'F'. Based on this information, select the conclusion that is definitely true.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
"क" ही व्यक्ती "फ" ची आजी आहे.
'C' is the grandmother of 'F'.
B
"फ" ही व्यक्ती "क" चा नातू आहे.
'F' is the grandson of 'C'.
C
"ब" ही व्यक्ती "अ" चा मामा आहे.
'B' is the maternal uncle of 'A'.
D
"ड" ही व्यक्ती "क" ची नात आहे.
'D' is the granddaughter of 'C'.
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय ४ ("ड" ही व्यक्ती "क" ची नात आहे.)

सविस्तर स्पष्टीकरण:

दिलेल्या माहितीवरून नातेसंबंधांची रचना करू:

१. समजा 'अ' ची आई 'म' आहे.
• 'म' ही स्त्री (-) आहे.
• 'म' ही 'ब' ची बहीण आहे $\implies$ 'म' आणि 'ब' ही भावंडे आहेत.
• 'म' ही 'क' ची मुलगी आहे $\implies$ 'क' हे 'म' आणि 'ब' चे पालक (आई किंवा वडील) आहेत.
२. 'ड' ही 'ब' ची मुलगी आहे:
• 'ड' ही स्त्री (-) आहे.
• 'ड' ही 'फ' ची बहीण आहे.

पर्यायांची पडताळणी:

• पर्याय १: "'क' ही व्यक्ती 'फ' ची आजी आहे" — हे खात्रीने सांगता येत नाही, कारण 'क' चे लिंग (Gender) दिलेले नाही (क हा आजोबा किंवा आजी असू शकतो).
• पर्याय २: "'फ' ही व्यक्ती 'क' चा नातू आहे" — 'फ' चे लिंग दिलेले नाही (फ नातू किंवा नात असू शकते).
• पर्याय ३: "'ब' ही व्यक्ती 'अ' चा मामा आहे" — 'ब' चे लिंग दिलेले नाही ('ब' हा मामा किंवा मावशी असू शकतो).
• पर्याय ४: "'ड' ही व्यक्ती 'क' ची नात आहे" —
• 'क' हे 'ब' चे पालक आहेत आणि 'ड' ही 'ब' ची मुलगी (स्त्री) आहे.
• मुलाची किंवा मुलीची मुलगी ही नेहमी नात (Granddaughter) असते.
• म्हणून, हा निष्कर्ष १००% खात्रीने सत्य आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

नातेसंबंधांच्या (Blood Relations) प्रश्नात जोपर्यंत व्यक्तीचे लिंग (Gender) नावाने किंवा सर्वनामाने निश्चित स्पष्ट होत नाही, तोपर्यंत स्वतःहून लिंग गृहीत धरू नये. येथे केवळ 'ड' चे स्त्रीलिंग निश्चित असल्याने 'ड ही क ची नात आहे' हाच एकमेव निश्चित निष्कर्ष निघतो.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 4 ('D' is the granddaughter of 'C'.)

Detailed Explanation:

Let us structure the family tree from the given statements:

1. Let A's mother be 'M' (Female).
• M is the sister of B $\implies$ M and B are siblings.
• M is the daughter of C $\implies$ C is the parent of both M and B.
2. D is the daughter of B:
• D is definitely female (-).
• D is the sister of F.

Evaluating the Options:

• Option 1: "'C' is the grandmother of 'F'" — Cannot be determined with certainty because the gender of C is unknown (C could be grandfather or grandmother).
• Option 2: "'F' is the grandson of 'C'" — The gender of F is not specified (F could be grandson or granddaughter).
• Option 3: "'B' is the maternal uncle of 'A'" — The gender of B is unknown (B could be maternal uncle or maternal aunt).
• Option 4: "'D' is the granddaughter of 'C'" —
• C is the parent of B, and D is the *daughter* of B.
• A son's or daughter's daughter is always a granddaughter (नात), regardless of C's gender.
• Hence, Option 4 is definitively true.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

In blood relation reasoning, never assume an individual's gender unless explicitly stated in the problem statement. Since D's female gender is established by the term 'daughter', the relationship of D as granddaughter to grandparent C is unconditionally valid.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) "क" ही व्यक्ती "फ" ची आजी आहे. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) "फ" ही व्यक्ती "क" चा नातू आहे. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) "ब" ही व्यक्ती "अ" चा मामा आहे. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) "ड" ही व्यक्ती "क" ची नात आहे. (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** पर्याय ४ ("ड" ही व्यक्ती "क" ची नात आहे.)
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: जीएस व चालू घडामोडी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (CSAT-२)
quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयातील 'कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'कालमापन, वार व दिनदर्शिका (Calendar)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →