🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

खगोलशास्त्रज्ञांनी विश्वातील ११ नवीन 'ॲक्टिव्ह गॅलेक्टिक न्यूक्ली' (Active Galactic Nuclei - AGN) शोधून काढण्यासाठी कोणत्या संयुक्त रशियन-जर्मन अंतराळ एक्स-रे वेधशाळेचा वापर केला?

EN Astrophysicists utilized data from which joint Russian-German space-based X-ray observatory to discover 11 new Active Galactic Nuclei (AGN)?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
हबल स्पेस टेलिस्कोप
Hubble Space Telescope
B
चंद्रा एक्स-रे वेधशाळा
Chandra X-ray Observatory
C
स्पेक्ट्र-आरजी (Spektr-RG / SRG)
Spektr-RG (SRG)
D
जेम्स वेब स्पेस टेलिस्कोप
James Webb Space Telescope
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (३) स्पेक्ट्र-आरजी (SRG) आहे.

[b]स्पेक्ट्र-आरजी (Spektr-RG) अंतराळ वेधशाळा:[/b]

• स्पेक्ट्र-आरजी (Spectrum-X-Gamma किंवा Spektr-RG) ही रशियन अंतराळ संस्था रोसकॉसमॉस (Roscosmos) आणि जर्मन अंतराळ केंद्र (DLR) यांची संयुक्त एक्स-रे खगोलशास्त्रीय वेधशाळा आहे.
• या दुर्बिणीवरील eROSITA आणि ART-XC या उपकरणांनी आकाशाचे सर्वसमावेशक एक्स-रे सर्वेक्षण करून ११ नवीन ॲक्टिव्ह गॅलेक्टिक न्यूक्ली (AGN) शोधून काढले.
• AGN हे दीर्घिकांच्या (Galaxies) केंद्रात असलेले अत्यंत तेजस्वी प्रदेश असतात, जे महाकाय कृष्णविवरांद्वारे (Supermassive Black Holes) ऊर्जा उत्सर्जित करतात.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: प्रमुख खगोलीय दुर्बिणी: जेम्स वेब टेलिस्कोप (NASA/ESA/CSA - इन्फ्रारेड), हबल टेलिस्कोप (दृश्य प्रकाश व अल्ट्राव्हायोलेट), चंद्रा वेधशाळा (NASA - एक्स-रे), ॲस्ट्रोसॅट (AstroSat - भारताची पहिली बहु-तरंगलांबी अंतराळ वेधशाळा, २०१५ मध्ये प्रक्षेपित).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (3) Spektr-RG (SRG).

[b]Spektr-RG (SRG) Space Observatory:[/b]

• Spektr-RG is a flagship orbital X-ray astrophysical observatory jointly fielded by Russia's Roscosmos and Germany's DLR, operating around Sun-Earth L2 Lagrange point.
• Analyzing hard X-ray data collected by its ART-XC telescope, astronomers identified 11 previously uncataloged Active Galactic Nuclei (AGN).
• AGNs are compact galactic centers fueled by gas accretion onto supermassive black holes radiating vast electromagnetic power.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Space Observatories matching list: James Webb (Infrared), Hubble (Visible/UV), Chandra (X-ray), Spektr-RG (X-ray), and AstroSat (India's premier multi-wavelength space astronomy mission launched in 2015).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) हबल स्पेस टेलिस्कोप (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) चंद्रा एक्स-रे वेधशाळा (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) स्पेक्ट्र-आरजी (Spektr-RG / SRG) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर पर्याय (३) स्पेक्ट्र-आरजी (SRG) आहे.[/gold]
✗ पर्याय (4) जेम्स वेब स्पेस टेलिस्कोप (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'मे २०२५' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: मे २०२५

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'मे २०२५' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'मे २०२५' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'मे २०२५' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'मे २०२५' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →