🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक यांनी एप्रिल १९१६ मध्ये आयोजित प्रांतिक परिषदेदरम्यान आपल्या 'होम रुल लीग'ची (Indian Home Rule League) स्थापना खालीलपैकी कोणत्या ठिकाणी केली होती? (१) सातारा (२) पुणे (३) बेळगाव (४) अमरावती (बेरार)

EN At which of the following places did Lokmanya Bal Gangadhar Tilak formally establish his 'Home Rule League' during the provincial conference in April 1916? (1) Satara (2) Pune (3) Belgaum (4) Amravati (Berar)

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

सातारा

Satara

पुणे

Pune

बेळगाव

Belgaum

अमरावती

Amravati

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (३) म्हणजेच बेळगाव आहे.

सविस्तर विश्लेषण:

• पर्याय (३) योग्य आहे: २७ ते २९ एप्रिल १९१६ रोजी बेळगाव (Belgaum - तत्कालीन मुंबई इलाखा) येथे भरलेल्या बॉम्बे प्रांतिक परिषदेत (Bombay Provincial Conference) लोकमान्य टिळकांनी 'इंडियन होम रुल लीग'ची अधिकृत स्थापना केली. येथेच त्यांनी आपल्या ऐतिहासिक भाषणात होम रुलचा जाहीरनामा मांडला.

• या लीगचे स्थायी केंद्रीय मुख्यालय (Headquarters) नंतर पुणे येथे ठेवण्यात आले, परंतु तिची प्रत्यक्ष स्थापना बेळगाव येथे झाली.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय २ (पुणे): टिळकांच्या लीगचे मुख्य कार्यालय/मुख्यालय (Headquarters) पुण्यात होते, परंतु स्थापना बेळगावला झाली होती.

• पर्याय १ (सातारा) व पर्याय ४ (अमरावती): ही टिळकांच्या लीगची प्रभावक्षेत्रे होती, परंतु स्थापनेचे ठिकाण नव्हते.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

MPSC मध्ये वारंवार विचारला जाणारा महत्त्वाचा फरक:

• लीगची स्थापना कुठे झाली? -> बेळगाव (एप्रिल १९१६).

• लीगचे मुख्य कार्यालय/मुख्यालय कुठे होते? -> पुणे.

• अध्यक्ष: जोसेफ बॅप्टिस्टा; सचिव: एन. सी. केळकर.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (3) i.e. Belgaum.

Detailed Analysis:

• Option (3) is correct: Lokmanya Bal Gangadhar Tilak formally founded his 'Indian Home Rule League' during the Bombay Provincial Conference held at Belgaum in April 1916 (April 27–29, 1916).

• While the league's primary administrative headquarters were situated at Pune, the formal establishment and adoption of its inaugural constitution took place at Belgaum.

Distractor Analysis:

• Option 2 (Pune): The permanent central headquarters of the League, but not the place of founding.

• Options 1 (Satara) and 4 (Amravati): Major regional centers within Tilak's jurisdiction, but not the site of inauguration.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

A classic MPSC nuance:

• Place of founding: Belgaum (April 1916).

• Place of headquarters: Pune.

• Leadership: Joseph Baptista (President), N.C. Kelkar (Secretary).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) सातारा (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) पुणे (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (3) बेळगाव (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर **पर्याय (३) म्हणजेच बेळगाव** आहे.

✗ पर्याय (4) अमरावती (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी

quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'बेळगाव' हे असून ते 'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'आझाद हिंद सेना व नेताजी सुभाषचंद्र बोस' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन