बायोगॅस व बायोमास हे संपुष्टात न येणारे इंधन म्हणून विचारात घेतले जातात कारण............
EN
Biogas and biomass are considered inexhaustible/renewable fuels because:
योग्य उत्तर: पर्याय (1) ते सौर ऊर्जेच्या मदतीने पुनःश्चक्रण केले जातात.
सविस्तर विश्लेषण:
•
वनस्पती प्रकाशसंश्लेषण (Photosynthesis) प्रक्रियेत सौर ऊर्जेचा वापर करून वातावरणातील कार्बन डायऑक्साईड आणि पाणी यांचे रूपांतर जैववस्तुमानात (Biomass) करतात:
$$6CO_2 + 6H_2O + \text{सूर्यप्रकाश} \rightarrow C_6H_{12}O_6 + 6O_2$$
•
या जैववस्तुमानाचे आणि सेंद्रिय कचऱ्याचे ऑक्सिजनविरहित वातावरणात (Anaerobic Digestion) विघटन होऊन बायोगॅस (मिथेन + $CO_2$) तयार होतो.
•
वनस्पती पुन्हा सूर्यप्रकाशाच्या साहाय्याने वाढतात, त्यामुळे वनस्पतीजन्य बायोमास व बायोगॅस हे सौर ऊर्जेच्या निरंतर नैसर्गिक चक्राद्वारे पुनःनिर्मित (Replenished) होत राहतात. म्हणूनच त्यांना संपुष्टात न येणारे (Inexhaustible / Renewable) ऊर्जा स्त्रोत मानले जाते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
बायोगॅस हा कार्बन-तटस्थ (Carbon Neutral) ऊर्जा स्त्रोत मानला जातो, कारण त्याच्या ज्वलनातून उत्सर्जित होणारा $CO_2$ हा वनस्पतींनी आधीच वातावरणातून शोषून घेतलेला असतो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) They are replenished with the help of solar energy.
Detailed Analysis:
•
Green plants capture solar energy via photosynthesis to convert carbon dioxide and water into organic plant biomass:
$$6CO_2 + 6H_2O + \text{Sunlight} \rightarrow C_6H_{12}O_6 + 6O_2$$
•
When organic matter (plant residue, animal waste, sewage) undergoes anaerobic decomposition by methanogenic bacteria, biogas (primarily methane and carbon dioxide) is produced.
•
Because the sun continuously drives plant growth and biomass production, biomass and biogas are constantly replenished through the solar energy cycle, making them inexhaustible/renewable energy sources.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Biogas is considered a 'carbon-neutral' energy source because the $CO_2$ released during its combustion is equal to the atmospheric carbon fixed by the biomass during photosynthesis.