आपल्या ७२० किलोमीटर लांबीच्या दंतुर किनारपट्टीवर १ प्रमुख बंदर (JNPA) आणि महाराष्ट्र मेरीटाईम बोर्डाच्या अखत्यारीतील तब्बल ४८ गैर-प्रमुख (लहान-मध्यम) बंदरांसह भारतातील कोणत्या राज्यात सर्वाधिक संख्येने सागरी बंदरे (Maximum Number of Sea Ports) आहेत?
EN
Boasting an indented 720 km coastline hosting 1 major container gateway (JNPA) and 48 notified non-major ports administered by the Maharashtra Maritime Board, which Indian state possesses the maximum number of sea ports?
योग्य उत्तर: पर्याय (२) - महाराष्ट्र.
विश्लेषण:
•
भारतात एकूण संख्येच्या दृष्टीने सर्वाधिक सागरी बंदरे 'महाराष्ट्र' राज्यात (एकूण ४९ बंदरे: २ प्रमुख बंदरे + ४८ गैर-प्रमुख बंदरे + आगामी वढवण) आहेत.
•
राज्यांची तुलना:
•
महाराष्ट्र: ४८ गैर-प्रमुख (लहान) बंदरे आणि प्रमुख बंदरे (सर्वाधिक संख्या).
•
गुजरात: ४२ लहान बंदरे आणि १ मोठे बंदर (कांडला/दीनदयाल).
•
तामिळनाडू: १६ लहान बंदरे आणि ३ प्रमुख बंदरे (चेन्नई, एन्नोर, तुतिकोरीन).
•
कर्नाटक: १० लहान बंदरे आणि १ मोठे बंदर (न्यू मंगलोर).
•
महाराष्ट्रातील बंदरांचे नियंत्रण 'महाराष्ट्र मेरीटाईम बोर्ड' (MMB - स्थापना १९९६) द्वारे केले जाते.
•
महाराष्ट्रातील प्रमुख लहान बंदरे: धरमतर, दिघी, रेवदंडा, जयगड, विजयदुर्ग, मालवण, रेडी, डहाणू, आणि करंजा.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
सर्वाधिक सागरी बंदरांची संख्या: महाराष्ट्र (४८+)
•
सर्वाधिक सागरी मालवाहतूक (Cargo Traffic Volume): गुजरात (कांडला, मुंद्रा, दहेज बंदरांमुळे देशातील ४०% पेक्षा जास्त मालवाहतूक).
•
सर्वाधिक प्रमुख बंदरे (Major Ports): तामिळनाडू (३ प्रमुख बंदरे).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) - Maharashtra.
Analysis:
•
In terms of the total aggregate number of notified maritime ports, 'Maharashtra' leads all Indian maritime states with 48 notified non-major minor ports and 1 functioning central major container port (JNPA, plus Mumbai Port Trust).
•
Comparative Port Distribution:
•
Maharashtra: 48 non-major ports + major ports = Highest port density.
•
Gujarat: 42 non-major ports + 1 major port (Kandla).
•
Tamil Nadu: 16 non-major ports + 3 major ports.
•
Andhra Pradesh: 12 non-major ports + 1 major port.
•
Non-major ports in Maharashtra are regulated by the Maharashtra Maritime Board (MMB, constituted in 1996).
•
Key minor ports: Jaigad, Dighi, Dharamtar, Revdanda, Redi, and Karanja.
Distractor Analysis:
•
Gujarat leads in cargo throughput volume, and Tamil Nadu has the most major ports (3), but Maharashtra has the maximum total port count.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Highest total number of ports: Maharashtra
•
Highest cargo volume handled: Gujarat
•
State with maximum Major Ports: Tamil Nadu (Chennai, Kamarajar-Ennore, VOC-Tuticorin).