भारतातील सायबर सुरक्षा धोके, संगणक सुरक्षा घटना आणि मालवेअर हल्ल्यांवर नियंत्रण ठेवणारी 'इंडियन कॉम्प्युटर इमर्जन्सी रिस्पॉन्स टीम' (CERT-In) ही कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाची नोडल संस्था आहे?
EN
The Indian Computer Emergency Response Team (CERT-In), which serves as the national nodal agency for responding to cyber security incidents and malware threats, functions under which Union Ministry?
अचूक उत्तर: पर्याय (२) इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय
महत्त्वाचे स्पष्टीकरण:
•
मंत्रालय: 'CERT-In' (Indian Computer Emergency Response Team) ही भारत सरकारच्या इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालयाच्या (MeitY) अंतर्गत कार्यरत असलेली राष्ट्रीय नोडल संस्था आहे.
•
वैधानिक दर्जा: माहिती तंत्रज्ञान कायदा, २००० मधील सुधारित कलम ७०-बी नुसार CERT-In कडे भारतातील सायबर सुरक्षा घटनांचे संकलन, विश्लेषण आणि आणीबाणी प्रतिसाद देण्याचे वैधानिक अधिकार आहेत.
•
मुख्यालय व स्थापना: ही संस्था २००४ मध्ये स्थापन झाली असून तिचे मुख्यालय नवी दिल्ली येथे आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: सायबर सुरक्षा नियम: CERT-In च्या निर्देशांनुसार सर्व सरकारी व खाजगी संस्थांना, डेटा सेंटर्सना आणि सेवा पुरवठादारांना सायबर सुरक्षा उल्लंघन घडल्यास त्याची माहिती ६ तासांच्या आत CERT-In ला देणे कायदेशीररित्या बंधनकारक आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) Ministry of Electronics and Information Technology
Key Explanation:
•
Administrative Parent: CERT-In (Indian Computer Emergency Response Team) is a premier operational wing under the Ministry of Electronics and Information Technology (MeitY).
•
Statutory Mandate: Formally designated under Section 70B of the Information Technology Act, 2000 as the national agency for cyber incident response, threat vulnerability assessment, and emergency alerts.
•
Inception: Operational since January 2004 with its headquarters in New Delhi.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Cyber Regulations: Under CERT-In directions, intermediaries, service providers, and data centres must report cybersecurity breaches within 6 hours of noticing them to ensure rapid threat containment.