भारतातील घटनादुरुस्ती संदर्भात खालील विधान/विधानांची सत्यता तपासा आणि योग्य पर्याय निवडा : (A) 10 व्या घटनादुरुस्तीनुसार दादरा व नगर हवेली हे प्रदेश भारतास जोडण्यात आले. (B) 11 व्या घटनादुरुस्तीनुसार दीव, दमण व गोवा हे प्रदेश भारतास जोडण्यात आले. (C) 15 व्या घटनादुरुस्तीनुसार केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये विधीमंडळाची स्थापना करण्यात आली. (D) 22 व्या घटनादुरुस्तीनुसार मेघालय या राज्याची निर्मिती करण्यात आली. पर्यायी उत्तरे :
EN
Check the validity of the following statements regarding constitutional amendments in India and choose the correct option:
(A) Dadra and Nagar Haveli were merged into India by the 10th Amendment.
(B) Diu, Daman and Goa were merged into India by the 11th Amendment.
(C) Legislatures were established in Union Territories by the 15th Amendment.
(D) The State of Meghalaya was created by the 22nd Amendment.
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय (4) (A) आणि (D) बरोबर
सविस्तर स्पष्टीकरण:
1.
विधान (A) बरोबर आहे: १० व्या घटनादुरुस्ती कायदा, १९६१ द्वारे पोर्तुगीजांच्या ताब्यापासून मुक्त झालेल्या 'दादरा व नगर हवेली' या प्रदेशाचा भारतामध्ये केंद्रशासित प्रदेश म्हणून समावेश करण्यात आला.
2.
विधान (B) चुकीचे आहे: गोवा, दमण व दीव यांचा भारतीय संघात समावेश १२ व्या घटनादुरुस्ती कायदा, १९६२ द्वारे करण्यात आला (११ वी घटनादुरुस्ती उपराष्ट्रपतींच्या निवडणुकीच्या पद्धतीशी संबंधित होती).
3.
विधान (C) चुकीचे आहे: केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये (पुद्दुचेरी, हिमाचल प्रदेश इत्यादी) विधिमंडळ व मंत्रिमंडळ स्थापन करण्याची तरतूद १४ व्या घटनादुरुस्ती कायदा, १९६२ द्वारे (कलम २३९A जोडून) करण्यात आली (१५ वी घटनादुरुस्ती उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशांचे सेवानिवृत्तीचे वय ६० वरून ६२ करण्याशी संबंधित होती).
4.
विधान (D) बरोबर आहे: २२ व्या घटनादुरुस्ती कायदा, १९६९ द्वारे आसाम राज्यांतर्गत स्वायत्त उपराज्य म्हणून 'मेघालय' या राज्याची निर्मिती करण्यात आली (कलम २४४A जोडून).
त्यामुळे विधाने (A) आणि (D) बरोबर आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
नवीन प्रदेश जोडणाऱ्या प्रमुख घटनादुरुस्त्या:
•
१० वी (१९६१): दादरा व नगर हवेली
•
१२ वी (१९६२): गोवा, दमण व दीव
•
१४ वी (१९६२): पुद्दुचेरीचा समावेश आणि कलम २३९A अन्वये विधीमंडळांची स्थापना
•
३६ वी (१९७५): सिक्कीमला २२ व्या पूर्ण राज्याचा दर्जा.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) (A) and (D) are correct
Detailed Explanation:
1.
Statement (A) is correct: The 10th Constitutional Amendment Act, 1961 incorporated Dadra and Nagar Haveli as a Union Territory of India following liberation from Portuguese rule.
2.
Statement (B) is incorrect: Goa, Daman, and Diu were incorporated into the Indian Union by the 12th Amendment Act, 1962 (the 11th Amendment changed the procedure for election of the Vice-President).
3.
Statement (C) is incorrect: Creation of local legislatures/council of ministers for Union Territories (Article 239A) was effected by the 14th Amendment Act, 1962 (the 15th Amendment raised the retirement age of High Court judges from 60 to 62).
4.
Statement (D) is correct: The 22nd Constitutional Amendment Act, 1969 facilitated the creation of 'Meghalaya' as an autonomous state within Assam by inserting Article 244A.
Thus, statements (A) and (D) are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Key territorial amendments:
•
10th Amendment (1961): Dadra and Nagar Haveli
•
12th Amendment (1962): Goa, Daman and Diu
•
14th Amendment (1962): Puducherry & UT legislatures (Art 239A)
•
36th Amendment (1975): Sikkim made a full-fledged State.