स्पष्टीकरण:
दिलेली मालिका: $2, 30, 6, 20, 12, 12, ?$
ही एक एकांतर मालिका (Alternating Series) आहे:
$2, 6, 12, ?$
(किंवा फरक: $2 + 4 = 6$, $6 + 6 = 12$, $12 + 8 = 20$)
$30, 20, 12$
(किंवा फरक: $30 - 10 = 20$, $20 - 8 = 12$)
आपल्याला ७ वे पद विचारले आहे, म्हणून योग्य उत्तर 20 (पर्याय 1) आहे.
$n(n+1)$ मालिका चढत्या व उतरत्या दोन्ही क्रमाने एकांतर गुंफून प्रश्न विचारणे हा आयोगाचा एक आवडीचा प्रकार आहे ($1\times2, 2\times3, 3\times4, 4\times5$).
Explanation:
Given series: $2, 30, 6, 20, 12, 12, ?$
This is an Alternating Series of consecutive products $n(n+1)$:
$2, 6, 12, ?$
(Alternatively via differences: $+4, +6, +8 \implies 12 + 8 = 20$)
$30, 20, 12$
(Decreasing consecutive products).
Thus, the 7th term is 20 (Option 1).
Recognizing the product series $n(n+1)$ ($2, 6, 12, 20, 30, 42$) allows you to solve both ascending and descending alternating series effortlessly.
'संख्या मालिका व तर्कसंगत संख्या क्रम' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'संख्या मालिका व तर्कसंगत संख्या क्रम' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'संख्या मालिका व तर्कसंगत संख्या क्रम' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर '20' हे असून ते 'संख्या मालिका व तर्कसंगत संख्या क्रम' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.