बंकिमचंद्र चटर्जी यांनी रचलेले 'वंदे मातरम्' हे गीत खालीलपैकी कोणत्या राष्ट्रव्यापी जनआंदोलनादरम्यान प्रथमच भारतीय जनतेचा सर्वाधिक लोकप्रिय राष्ट्रीय नारा आणि युद्धघोष बनले?
EN
Composed by Bankim Chandra Chatterjee, during which mass national movement did 'Vande Mataram' first become the universal battle-cry and popular patriotic anthem of the Indian people?
योग्य उत्तर: पर्याय (४) - स्वदेशी चळवळ (१९०५).
विश्लेषण:
•
१९०५ च्या बंगालच्या फाळणीविरोधातील स्वदेशी आंदोलनादरम्यान 'वंदे मातरम्' हे संपूर्ण भारताच्या राष्ट्रवादाचे आणि प्रतिकाराचे सर्वात मोठे प्रतीक बनले.
•
१६ ऑक्टोबर १९०५ रोजी फाळणीच्या दिवशी हजारो देशभक्तांनी गंगेत स्नान करून अनवाणी पायांनी 'वंदे मातरम्' गात कलकत्त्याच्या रस्त्यांवरून मोर्चे काढले.
•
हे गीत इतके प्रभावी ठरले की, ब्रिटिश सरकारने बंगालमध्ये 'वंदे मातरम्' या शब्दाच्या सार्वजनिक उच्चारावर अधिकृत बंदी घातली (सर्क्युलर जारी केले).
•
१९०६ च्या बारीसाल परिषदेत (Barisal Conference) पोलिसांनी निदर्शकांवर आणि शालेय विद्यार्थ्यांवर निर्घृण लाठीमार केला तरीही देशभक्त रक्ताच्या थारोळ्यात 'वंदे मातरम्'चा जयघोष करत राहिले.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
खिलाफत, भारत छोडो आणि असहकार आंदोलनांच्या आधीच १९०५ मध्ये हे गीत जनतेचे राष्ट्रीय गाणे बनले होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
स्वदेशी चळवळीदरम्यान बिपिनचंद्र पाल यांनी 'वंदे मातरम्' नावाचे इंग्रजी दैनिक सुरू केले, ज्याचे संपादन पुढे श्री अरविंद घोष यांनी सांभाळले. या वृत्तपत्राने संपूर्ण देशात सशस्त्र क्रांती आणि पूर्ण स्वातंत्र्याचा विचार पसरवला.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) - Swadeshi Movement (1905).
Analysis:
•
During the Anti-Partition Swadeshi agitation in 1905, 'Vande Mataram' transcended regional boundaries to become the foremost rallying anthem and battle-cry of Indian nationalism.
•
On 16 October 1905 (Partition Day), tens of thousands took holy dips in the Hooghly River and marched barefoot through Calcutta chanting 'Vande Mataram'.
•
The colonial administration viewed the song with utter terror, outlawing its public chanting via punitive circulars (the Carlyle and Lyon Circulars).
•
At the Barisal Provincial Conference in April 1906, police savagely baton-charged delegates led by Surendranath Banerjee who defied orders by singing 'Vande Mataram'.
Distractor Analysis:
•
Options (1), (2), and (3): Historical movements that occurred decades after Vande Mataram had already achieved popular status during the 1905 Swadeshi campaign.
•
Option (4): Correct; Swadeshi Movement (1905).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Bipin Chandra Pal founded the English daily 'Bande Mataram' in August 1906, edited with fiery revolutionary eloquence by Sri Aurobindo Ghosh.