🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
अर्थव्यवस्था व नियोजन Rajyaseva Mains 2023 MEDIUM

खालील विधाने विचारात घ्या. a. महाराष्ट्र शासनाने मार्च 2021 मध्ये कारवां (कॅरॅव्हन) पर्यटन धोरण मंजूर केले. b. कारवां (कॅरॅव्हन) पर्यटन धोरण 2021 अंतर्गत स्कूबा डायव्हिंग, वॉटर रैपलिंग आणि ट्रेकिंग यांचा समावेश होतो. वरीलपैकी कोणते ती विधान/ने बरोबर आहे/त ?

EN Consider the following statements: (a) The Government of Maharashtra approved the Caravan Tourism Policy in March 2021. (b) Scuba diving, water rappelling, and trekking are included under the Caravan Tourism Policy 2021. Which of the above statement(s) is/are correct? (1) Only (b) is correct (2) Only (a) is correct (3) Both (a) and (b) are correct (4) None of the above
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
फक्त b बरोबर आहे
Only (b) is correct
B
फक्त a बरोबर आहे
Only (a) is correct
C
दोन्ही a आणि b बरोबर आहेत
Both (a) and (b) are correct
D
वरीलपैकी कोणतेही नाही
None of the above
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय २ (फक्त a बरोबर आहे / Only a is correct)

सविस्तर स्पष्टीकरण:

१. विधान (a) बरोबर आहे: कोविड-१९ महामारीनंतर पर्यटनाला सुरक्षितरीत्या चालना देण्यासाठी आणि कौटुंबिक प्रवासाला प्रोत्साहन देण्यासाठी महाराष्ट्र मंत्रिमंडळाने मार्च २०२१ मध्ये 'कारवां (कॅरॅव्हन) पर्यटन धोरण' (Caravan Tourism Policy 2021) मंजूर केले.
२. विधान (b) अयोग्य आहे: स्कूबा डायव्हिंग, वॉटर रॅपलिंग आणि ट्रेकिंग या साहसी क्रीडा प्रकारांचा समावेश 'साहसी पर्यटन धोरण, २०२१' (Adventure Tourism Policy, August 2021) अंतर्गत होतो, कारवां पर्यटन धोरणात नाही.
३. कारवां धोरणांतर्गत फिरती घरे/गाड्या (Camper vans) आणि त्यांच्या मुक्कामासाठी वीज, पाणी व सुरक्षेसह 'कारवां पार्क' (Caravan Parks) विकसित करण्यावर भर दिला गेला आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• महाराष्ट्र पर्यटन विकास महामंडळ (MTDC) मार्फत राज्यात कृषी पर्यटन धोरण (२०२०), कारवां पर्यटन धोरण (२०२१) आणि साहसी पर्यटन धोरण (२०२१) लागू करण्यात आले आहेत.
• जागतिक पर्यटन दिन २७ सप्टेंबर रोजी साजरा केला जातो.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 2 (Only (a) is correct)

Detailed Explanation:

1. Statement (a) is correct: To revive post-pandemic tourism and promote hygienic, experiential travel, the Maharashtra State Cabinet approved the Caravan Tourism Policy in March 2021.
2. Statement (b) is incorrect: Scuba diving, water rappelling, paragliding, and trekking are governed under the Adventure Tourism Policy (notified in August 2021), NOT under the Caravan Tourism Policy.
3. The Caravan Tourism Policy specifically regulates camper vans (mobile homes) and dedicated Caravan Parks with water, sewage, electricity, and recreational hook-ups.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• Maharashtra became a pioneer state to notify comprehensive Agro-Tourism (2020), Caravan Tourism (2021), and Adventure Tourism (2021) policies.
• MTDC (Maharashtra Tourism Development Corporation) was established in 1975.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) फक्त b बरोबर आहे (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) फक्त a बरोबर आहे (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** **पर्याय २ (फक्त a बरोबर आहे / Only a is correct)**
⚠️ पर्याय (3) दोन्ही a आणि b बरोबर आहेत (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) वरीलपैकी कोणतेही नाही (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: अर्थशास्त्र व विज्ञान तंत्रज्ञान)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (GS-4: अर्थव्यवस्था व विज्ञान तंत्रज्ञान)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अर्थव्यवस्था व नियोजन विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भारतीय अर्थव्यवस्था व नियोजन विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: अर्थव्यवस्था व नियोजन विषयांतर्गत 'महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: अर्थव्यवस्था व नियोजन विषयातील 'महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था: कृषी, उद्योग व वित्तीय प्रवृत्ती' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →