🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

मानवी शरीरातील ऐच्छिक व अनैच्छिक स्नायूंच्या आकारमानाचा विचार करता, मानवी शरीरातील सर्वात लहान (अखूड) स्नायू कोणता आहे?

EN Considering the size and structure of muscles in the human body, which is the shortest (smallest) muscle in the human body?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
स्टॅपिडियस स्नायू (Stapedius muscle)
Stapedius muscle
B
ऑर्बिक्युलरिस ऑक्युली (Orbicularis oculi)
Orbicularis oculi
C
मॅसेटर स्नायू (Masseter muscle)
Masseter muscle
D
पॉपलिटियस (Popliteus)
Popliteus
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

स्पष्टीकरण:

पर्याय (१) हे योग्य उत्तर आहे.

• स्टॅपिडियस स्नायू (Stapedius muscle): हा मानवी शरीरातील सर्वात लहान आणि अखूड स्नायू आहे. याची लांबी केवळ १ मिलीमीटरपेक्षा किंचित जास्त (सुमारे १.२ मिमी) असते.
• हा स्नायू मानवाच्या मध्यकर्णात (middle ear) स्थित असून तो मानवी शरीरातील सर्वात लहान हाडाला—म्हणजे 'स्टॅप्स'ला (Stapes/रिकीब) जोडलेला असतो.
• याचे मुख्य कार्य म्हणजे अत्यंत तीव्र आणि मोठ्या आवाजाच्या वेळी स्टॅप्स हाडाचे कंपन नियंत्रित करून आंतरकर्णाचे (inner ear) संरक्षण करणे (Acoustic reflex).

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• ऑर्बिक्युलरिस ऑक्युली (Orbicularis oculi): हा डोळ्यांभोवती वर्तुळाकार पसरलेला स्नायू असून पापण्यांची हालचाल नियंत्रित करतो.
• मॅसेटर स्नायू (Masseter muscle): जबड्याचा स्नायू असून तो चावण्याचे कार्य करतो; हा शरीरातील सर्वात बलवान स्नायू मानला जातो.
• पॉपलिटियस (Popliteus): गुडघ्याच्या मागील भागातील लहान स्नायू असून तो गुडघ्याचे कुलूप उघडण्याचे (unlocking of knee joint) कार्य करतो.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• सर्वात लहान स्नायू = स्टॅपिडियस (Stapedius)
• सर्वात लहान हाड = स्टॅप्स (Stapes - मध्यकर्णातील)
• स्टॅपिडियस स्नायूला ७ व्या क्रेनियल मज्जारज्जूची (Facial nerve - CN VII) शाखा चेतातंतू पुरवठा करते.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Explanation:

Option (1) is the correct answer.

• Stapedius muscle: It is the smallest and shortest skeletal muscle in the human body, measuring barely 1.2 mm in length.
• It is located in the middle ear and inserts onto the neck of the stapes bone (the smallest bone in the human body).
• Function: It dampens the vibrations of the stapes in response to loud noises, protecting the inner ear from acoustic trauma (the stapedius reflex), innervated by the facial nerve (CN VII).

Distractor Analysis:

• Orbicularis oculi: Ring-shaped muscle that surrounds the eye socket, responsible for closing eyelids.
• Masseter: The primary muscle of mastication (chewing) attached to the mandible; strongest muscle by exerted force.
• Popliteus: Small muscle at the back of the knee joint responsible for unlocking the fully extended knee during walking.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• Smallest muscle: Stapedius (~1.2 mm)
• Smallest bone: Stapes (~3 mm)
• Both are located in the middle ear cavity and play vital roles in auditory transmission and protection.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) स्टॅपिडियस स्नायू (Stapedius muscle) (अचूक उत्तर): पर्याय (१) हे योग्य उत्तर आहे.
⚠️ पर्याय (2) ऑर्बिक्युलरिस ऑक्युली (Orbicularis oculi) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) मॅसेटर स्नायू (Masseter muscle) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) पॉपलिटियस (Popliteus) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जीवशास्त्र, मानवी आरोग्य व पोषण विभाग चाचणी
quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भौतिकशास्त्र व रसायनशास्त्र मूलभूत संकल्पना विभाग चाचणी
quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विषयांतर्गत 'ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विषयातील 'ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'ऊतीशास्त्र: वनस्पती व प्राण्यांमधील ऊती प्रकार' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →