🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी Rajyaseva Pre 2014 MEDIUM

पशुधनामध्ये (विशेषतः मेंढ्या आणि शेळ्यांमध्ये) पाय कुजवणारा 'फूटरोट' (Footrot) हा संसर्गजन्य रोग खालीलपैकी कोणत्या घटकामुळे होतो?

EN Contagious 'Footrot' disease affecting livestock (especially sheep and goats) is primarily caused by which causative agent?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
जीवाणू (Bacteria)
Bacteria
B
बुरशी (Fungi)
Fungi
C
विषाणू (Virus)
Virus
D
प्रोटोझोआ (Protozoa)
Protozoa
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (१) जीवाणू (Bacteria)

• फूटरोट (Footrot) रोगाविषयी माहिती:
• जनावरांमधील (विशेषतः मेंढ्या, शेळ्या आणि गुरे) 'फूटरोट' हा अत्यंत संसर्गजन्य रोग जीवाणूंमुळे (Bacteria) होतो.
• याचा मुख्य कारक जीवाणू *डायकेलोबॅक्टर नोडोसस* (*Dichelobacter nodosus*) आणि सहयोगी जीवाणू *फ्युसोबॅक्टेरियम नेक्रोफोरम* (*Fusobacterium necrophorum*) हा असतो.
• दमट आणि ओलसर हवामानात जनावरांच्या खुरांमध्ये जखमा होऊन कुजण्याची प्रक्रिया सुरू होते, ज्यामुळे जनावरे लंगडतात.
• नोंद: वनस्पतींमध्ये (उदा. भातामध्ये) बाकाने/फूटरोट हा रोग बुरशीमुळे होतो, परंतु पशुवैद्यकीय शास्त्रात फूटरोट हा जीवाणूजन्य आजार मानला जातो.
• इतर पर्याय:
• विषाणू (उदा. लाळ-खुरकत / FMD विषाणूजन्य आहे) किंवा प्रोटोझोआ हे फूटरोटचे कारक घटक नाहीत.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: लाळ आणि खुरकत (Foot and Mouth Disease - FMD) हा मात्र पिकोर्नाव्हायरस (Picornavirus) मुळे होणारा विषाणूजन्य आजार आहे, जो फूटरोटपेक्षा वेगळा आहे.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Bacteria

• About Footrot Disease:
• Footrot is a contagious and debilitating disease of the hooves in ruminants, particularly sheep, goats, and cattle, caused by bacterial pathogens.
• The essential causative agent is the anaerobic bacterium *Dichelobacter nodosus*, often working synergistically with *Fusobacterium necrophorum*.
• It thrives in wet, muddy conditions, causing severe inflammation, interdigital necrotizing lesions, and lameness in affected animals.
• Note: In agriculture, foot rot of rice (Bakanae disease) is caused by a fungus (*Fusarium fujikuroi*), but in veterinary epidemiology, classical footrot is an established bacterial infection.
• Other Options:
• Viruses and protozoa do not cause footrot in livestock.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Do not confuse bacterial Footrot with Foot-and-Mouth Disease (FMD); FMD is a highly contagious viral disease caused by an Aphthovirus (family Picornaviridae).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) जीवाणू (Bacteria) (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (१) जीवाणू (Bacteria)**[/gold]
⚠️ पर्याय (2) बुरशी (Fungi) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) विषाणू (Virus) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) प्रोटोझोआ (Protozoa) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'ऑक्टोबर २०२४' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: ऑक्टोबर २०२४

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'ऑक्टोबर २०२४' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'ऑक्टोबर २०२४' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'ऑक्टोबर २०२४' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'ऑक्टोबर २०२४' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →