गंगा-भागीरथी-हुगळी नदी प्रणालीवर विकसित करण्यात आलेला भारतातील सर्वात लांब 'राष्ट्रीय जलमार्ग क्रमांक १' (National Waterway 1 - NW 1) कोणत्या दोन प्रमुख शहरांदरम्यान विस्तारलेला आहे?
EN
Developed along the Ganga-Bhagirathi-Hooghly river system, India's longest 'National Waterway 1' (NW 1) navigates between which two terminal cities?
योग्य उत्तर पर्याय (1) म्हणजेच प्रयागराज आणि हल्दिया आहे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
राष्ट्रीय जलमार्ग क्रमांक १ (NW-1):
•
विस्तार: उत्तर प्रदेशातील प्रयागराज (अलाहाबाद) ते पश्चिम बंगालमधील हल्दिया.
•
नदी प्रणाली: गंगा - भागीरथी - हुगळी नदी.
•
एकूण लांबी: १,६२० किमी (हा भारतातील सर्वात लांब राष्ट्रीय जलमार्ग आहे).
•
अधिसूचना: ऑक्टोबर १९८६ मध्ये याला देशातील पहिला राष्ट्रीय जलमार्ग म्हणून घोषित करण्यात आले.
•
संबंधित राज्ये: उत्तर प्रदेश, बिहार, झारखंड आणि पश्चिम बंगाल.
•
जागतिक बँकेच्या 'जल विकास मार्ग प्रकल्प' (JMVP) अंतर्गत येथे वाराणसी, साहिबगंज आणि हल्दिया येथे मल्टी-मॉडल टर्मिनल्स उभारण्यात आले आहेत.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
यमुना नदीवर नवी दिल्ली ते प्रयागराज असा मार्ग नाही.
•
कानपूर व पाटणा ही या मार्गावरील अंतर्गत शहरे आहेत, अंतिम सीमा टर्मिनस हल्दिया आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
भारतातील प्रमुख राष्ट्रीय जलमार्ग:
•
NW-1: गंगा (प्रयागराज ते हल्दिया - १,६२० किमी)
•
NW-2: ब्रह्मपुत्रा (सादिया ते धुबरी - ८९१ किमी)
•
NW-3: पश्चिम किनारपट्टी कालवा, केरळ (कोल्लम ते कोट्टापूरम - २०५ किमी)
•
NW-4: गोदावरी-कृष्णा कालवे (काकीनाडा ते पुद्दुचेरी - १,०७८ किमी).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (1) i.e. Prayagraj (Allahabad) and Haldia.
Detailed Analysis:
•
National Waterway 1 (NW-1):
•
Extends from Prayagraj (Allahabad) in Uttar Pradesh to Haldia in West Bengal along the Ganga-Bhagirathi-Hooghly river network.
•
Total Navigable Length: 1,620 km, making it India's longest operational national waterway.
•
Established in October 1986 under the Inland Waterways Authority of India (IWAI).
•
Riparian states: Uttar Pradesh, Bihar, Jharkhand, and West Bengal.
•
Developed under the World Bank-assisted Jal Marg Vikas Project (JMVP), featuring multimodal cargo terminals at Varanasi, Sahibganj, and Haldia.
Distractor Analysis:
•
Kanpur and Patna are intermediate river stations along NW-1; the terminal hubs are Prayagraj and Haldia (Option 1).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Key National Waterways for MPSC:
•
NW-1: Ganga (Prayagraj to Haldia, 1,620 km)
•
NW-2: Brahmaputra (Sadiya to Dhubri, 891 km)
•
NW-3: West Coast Canal, Kerala (Kollam to Kottapuram, 205 km)
•
NW-4: Krishna-Godavari & Buckingham Canal (Kakinada to Puducherry, 1,078 km).