🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी Rajyaseva Pre 2014 MEDIUM

भारतीय खाजगी कंपनी 'जीएमआर'तर्फे (GMR) विकसित केला जाणारा आणि भारताला व बांगलादेशला वीज निर्यात करणारा ९०० मेगावॅटचा 'अप्पर कर्नाली जलविद्युत प्रकल्प' कोणत्या देशात आहे?

EN Developed to supply 900 MW of clean electricity across cross-border transmission lines to India and Bangladesh, in which country is the Upper Karnali Hydroelectric Project situated?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
भूतान
Bhutan
B
नेपाळ (Nepal)
Nepal
C
भारत
India
D
म्यानमार
Myanmar
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (२) नेपाळ (Nepal)

महत्त्वाचे स्पष्टीकरण:

• प्रकल्पाचे स्थान: अप्पर कर्नाली जलविद्युत प्रकल्प (Upper Karnali Hydropower Project) हा नेपाळमधील कर्नाली नदीवर (घाघरा नदीची उपनदी) प्रस्तावित असलेला ९०० मेगावॅटचा भव्य रन-ऑफ-द-रिव्हर प्रकल्प आहे.
• विकासक: भारताच्या 'जीएमआर ग्रुप'ने (GMR Upper Karnali Hydropower Limited) नेपाळ सरकारसोबत हा प्रकल्प विकसित करण्याचा करार केला आहे.
• त्रिपक्षीय वीज व्यापार: या प्रकल्पातून तयार होणाऱ्या विजेपैकी ५०० मेगावॅट वीज भारतामार्गे बांगलादेशला निर्यात करण्याचा ऐतिहासिक त्रिपक्षीय करार जुलै २०२४ मध्ये अंतिम टप्प्यात आला.
• नेपाळचा फायदा: नेपाळला या प्रकल्पातून १२% मोफत वीज आणि २७% मोफत इक्विटी मिळणार आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: भारत आणि नेपाळ जलविद्युत सहकार्य:

• महाकाली करार (१९९६): शारदा, टनकपूर आणि पंचेश्वर धरणांचा समावेश.
• अरुण-३ जलविद्युत प्रकल्प (९०० मेगावॅट): भारताची सरकारी कंपनी SJVN द्वारे पूर्व नेपाळमध्ये विकसित केला जात आहे.
• कर्नाली नदी: हिमालयातून उगम पावणारी नेपाळमधील सर्वात लांब नदी; भारतात प्रवेश केल्यावर तिला घाघरा नदी म्हटले जाते (गंगा नदीची प्रमुख डाव्या तीरावरील उपनदी).
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (2) Nepal

Key Explanation:

• Geographic Location: The 900 MW Upper Karnali Hydroelectric Project is situated on the Karnali River in western Nepal.
• Developer: Executed by India's infrastructure conglomerate GMR Group under a Build-Own-Operate-Transfer (BOOT) concession.
• Trilateral Power Trade: Paves the way for sub-regional South Asian energy integration: India facilitates grid wheeling of 500 MW of clean hydroelectricity from Nepal to Bangladesh.
• Hydrological Origin: The Karnali is Nepal's longest river, originating in the Tibetan plateau near Lake Manasarovar and entering India as the Ghaghara River, a major tributary of the Ganga.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: India-Nepal Hydropower Projects:

• Mahakali Treaty signed in 1996 (Pancheshwar Multipurpose Project).
• Arun-3 Hydroelectric Project (900 MW) executed by SJVN in eastern Nepal.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) भूतान (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) नेपाळ (Nepal) (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (२) नेपाळ (Nepal)**[/gold]
⚠️ पर्याय (3) भारत (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) म्यानमार (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'जुलै २०२४' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: जुलै २०२४

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'जुलै २०२४' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'जुलै २०२४' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'जुलै २०२४' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'जुलै २०२४' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →