योग्य उत्तर: पर्याय २: राजर्षी शाहू
स्पष्टीकरण:
भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज यांचा गौरव 'अस्पृश्यतेचा खरा सखा' (Friend of the Untouchables) अशा शब्दांत केला आहे.
महत्त्वाचे पैलू:
१.
माणगाव परिषद (२१-२२ मार्च १९२०): कोल्हापूर जिल्ह्यातील माणगाव येथे भरलेल्या ऐतिहासिक अस्पृश्यता निवारक परिषदेत शाहू महाराजांनी उद्गार काढले होते: "तुम्हाला बाबासाहेबांच्या रूपाने तुमचा खरा नेता मिळाला आहे."
२.
'मूकनायक' वृत्तपत्रास साहाय्य: डॉ. आंबेडकरांनी ३१ जानेवारी १९२० रोजी सुरू केलेल्या 'मूकनायक' या पहिल्या पाक्षिकासाठी शाहू महाराजांनी २,५०० रुपयांची मोलाची आर्थिक मदत दिली होती.
३.
परदेश शिक्षणास साहाय्य: डॉ. बाबासाहेबांच्या लंडनमधील उच्च शिक्षणासाठीही शाहू महाराजांनी आर्थिक पाठबळ दिले.
शाहू महाराजांच्या निधनानंतर (६ मे १९२२) डॉ. आंबेडकरांनी त्यांच्या स्मृतीप्रीत्यर्थ भावपूर्ण श्रद्धांजली वाहताना त्यांचे वर्णन बहुजन व अस्पृश्यांचा 'तारणहार आणि खरा मित्र' असे केले होते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 2: Rajarshi Shahu
Explanation:
Dr. B. R. Ambedkar affectionately and respectfully referred to Rajarshi Chhatrapati Shahu Maharaj as the 'Friend of the Untouchables' (अस्पृश्यतेचा सखा).
Key Aspects:
1.
Mangaon Conference (21–22 March 1920): In this landmark conference of the Depressed Classes in Kolhapur, Shahu Maharaj proclaimed: "You have found your true leader in Dr. Ambedkar."
2.
Patronage to Mooknayak: When Dr. Ambedkar launched his fortnightly journal 'Mooknayak' on 31 January 1920, Shahu Maharaj provided a vital financial grant of ₹2,500.
3.
Higher Education Support: Shahu Maharaj also extended financial patronage during Dr. Ambedkar's higher studies in London.
The Mangaon Parishad of March 1920 is celebrated in Dalit historiography as the formal public coronation of Dr. Ambedkar's leadership by Rajarshi Shahu Maharaj.