सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

जीवाश्म इंधनांच्या अमर्याद ज्वलनामुळे पृथ्वीच्या वातावरणातील 'कार्बन डायऑक्साईड'च्या ($CO_2$) पातळीत सातत्याने वाढ होत असल्याने त्याचा थेट परिणाम खालीलपैकी कशावर होतो?

EN Due to the relentless burning of fossil fuels, the continuous increase in atmospheric 'Carbon Dioxide' ($CO_2$) concentration directly causes which of the following environmental impacts?
A
स्ट्रॅटोस्फिअरमधील ओझोन थराचा वेगाने ऱ्हास होणे Rapid depletion of the stratospheric ozone layer
✓
हरितगृह परिणामात (Greenhouse Effect) वाढ होऊन जागतिक तापमानवाढ होणे Enhancement of the Greenhouse Effect leading to Global Warming
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
C
नायट्रिक आम्लाची तीव्रता वाढून अति-आम्लवर्षा होणे Intensification of severe nitric acid rain
D
प्रकाशरासायनिक धुरके (Photochemical Smog) थेट तयार होणे Direct formation of photochemical smog
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

बरोबर उत्तर पर्याय (२) आहे.

स्पष्टीकरण:

• कार्बन डायऑक्साईड ($CO_2$) आणि हरितगृह परिणाम: $CO_2$ हा एक प्रमुख हरितगृह वायू (Greenhouse Gas) आहे. पृथ्वीच्या पृष्ठभागावरून उत्सर्जित होणारी दीर्घ-तरंग लांबीची अवरक्त किरणे (Infrared radiation / Thermal radiation) हा वायू शोषून घेतो आणि ती उष्णता पुन्हा पृथ्वीच्या दिशेने परावर्तित करतो.
• वातावरणातील $CO_2$ चे प्रमाण वाढल्याने उष्णता अंतराळात परावर्तित न होता वातावरणातच अडकून राहते, ज्यामुळे हरितगृह परिणामात वाढ होऊन जागतिक तापमानवाढ (Global Warming) आणि हवामान बदल (Climate Change) घडून येतो.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय १ (ओझोन ऱ्हास): ओझोन थराचा ऱ्हास प्रामुख्याने क्लोरोफ्लुरोकार्बन्स (CFCs), हॅलॉन्स आणि नायट्रस ऑक्साईडमुळे होतो, $CO_2$ मुळे नाही.
• पर्याय ३ (आम्लवर्षा): आम्लवर्षा प्रामुख्याने सल्फर डायऑक्साईड ($SO_2$) आणि नायट्रोजन ऑक्साईड्स ($NO_x$) मुळे होते.
• पर्याय ४ (धुरके): धुरके हायड्रोकार्बन्स आणि नायट्रोजन ऑक्साईड्सच्या सूर्यप्रकाशातील अभिक्रियेतून बनते.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

औद्योगिक क्रांतीपूर्वी वातावरणात $CO_2$ चे प्रमाण सुमारे २८० ppm होते, जे आज ४२० ppm च्या पुढे गेले आहे.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (2).

Explanation:

• $CO_2$ and the Enhanced Greenhouse Effect: Carbon dioxide is the principal anthropogenic greenhouse gas. It allows incoming shortwave solar radiation to pass through but strongly absorbs outgoing terrestrial longwave infrared radiation.
• Elevated atmospheric $CO_2$ traps re-radiated thermal energy within the troposphere, driving the Enhanced Greenhouse Effect and global climate warming.

Distractor Analysis:

• Option 1 (Ozone depletion): Caused primarily by synthetic halogenated compounds like Chlorofluorocarbons (CFCs) and halons.
• Option 3 (Acid rain): Driven primarily by sulfur dioxide ($SO_2$) and nitrogen oxides ($NO_x$).
• Option 4 (Smog): Photochemical smog forms from VOCs reacting with $NO_x$ in ultraviolet sunlight.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Pre-industrial atmospheric $CO_2$ levels were approximately 280 ppm; current levels exceed 420 ppm.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →