🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान भारतीय युद्धकैदी सैनिकांमधून 'भारतीय राष्ट्रीय सैन्य' (INA) उभारण्याच्या दिशेने पायाभूत ठरलेले ऐतिहासिक 'बिदादरी ठराव' (Bidadari Resolutions) खालीलपैकी कोणत्या देशात/ठिकाणी स्वीकारण्यात आले होते?

EN During World War II, in which of the following countries/places were the foundational 'Bidadari Resolutions' adopted, marking a crucial step toward establishing the Indian National Army (INA)?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

मलेशिया (मलाया)

Malaysia (Malaya)

जपान (टोकियो)

Japan (Tokyo)

सिंगापूर

Singapore

इंडोनेशिया (सुमात्रा)

Indonesia (Sumatra)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (३) - सिंगापूर.

सविस्तर विश्लेषण:

• पर्याय (३) बरोबर आहे: फेब्रुवारी १९४२ मध्ये सिंगापूरच्या पतनानंतर (Fall of Singapore) सुमारे ४५,००० ब्रिटीश-भारतीय सैनिकांना जपानी सैन्याने युद्धकैदी (POWs) केले. सिंगापूरमधील 'बिदादरी कॅम्प' (Bidadari Camp) येथे भारतीय अधिकाऱ्यांची ऐतिहासिक परिषद भरली. जपानी मेजर फुजीवारा इवाईची (Major Iwaichi Fujiwara) आणि ग्यानी प्रितम सिंग यांच्या सहकार्याने कॅप्टन मोहन सिंग यांनी या सैनिकांना भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी लढण्याचे आवाहन केले आणि 'बिदादरी ठराव' मंजूर करून पहिल्या आझाद हिंद सेनेची पायाभरणी केली.

• पर्याय (१) अयोग्य: मलाया मोहिमेदरम्यान अनेक भारतीय सैनिकांना पकडण्यात आले होते, परंतु बिदादरी कॅम्प हा सिंगापूरमध्ये स्थित होता.

• पर्याय (२) अयोग्य: मार्च १९४२ मध्ये टोकियो येथे रासबिहारी बोस यांच्या अध्यक्षतेखाली परिषद झाली, जिथे इंडियन इंडिपेंडन्स लीगचा ठराव झाला.

• पर्याय (४) अयोग्य: इंडोनेशियातील सुमात्रा हे डच वसाहत होते, INA स्थापनेचे मुख्य केंद्र नव्हते.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

सिंगापूरमधील बिदादरी ठरावानंतर जून १९४२ मध्ये थायलंडच्या बँकॉक येथे ऐतिहासिक बँकॉक परिषद (Bangkok Conference) भरली, ज्यामध्ये 'इंडियन इंडिपेंडन्स लीग'चे अध्यक्ष म्हणून रासबिहारी बोस यांची निवड झाली आणि कॅप्टन मोहन सिंग यांना INA चे सेनापती नेमण्यात आले.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) - Singapore.

Detailed Analysis:

• Option (3) is correct: Following the British surrender of Singapore in February 1942, about 45,000 Indian soldiers of the British Indian Army were taken as prisoners of war (POWs). At the Bidadari Camp in Singapore, Major Iwaichi Fujiwara of the Japanese army handed over these POWs to Captain Mohan Singh. The assembled soldiers adopted the 'Bidadari Resolutions' agreeing to organize into a national army dedicated to liberating India from British colonial rule.

• Option (1) is incorrect: While Malaya witnessed the military campaign, Bidadari was located in Singapore.

• Option (2) is incorrect: Tokyo hosted the March 1942 conference where expatriate Indians met under Rash Behari Bose.

• Option (4) is incorrect: Sumatra was under Dutch East Indies control.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Following the Bidadari meeting, the Bangkok Conference was convened in June 1942 in Thailand, where the Indian Independence League was consolidated under Rash Behari Bose, and Captain Mohan Singh was formally appointed Commander-in-Chief of the first INA.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) मलेशिया (मलाया) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) जपान (टोकियो) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (3) सिंगापूर (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर: पर्याय (३) - सिंगापूर.

✗ पर्याय (4) इंडोनेशिया (सुमात्रा) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी

quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'सिंगापूर' हे असून ते 'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'आधुनिक पाश्चात्य शिक्षण प्रसार व शैक्षणिक समित्या' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन