🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

आदिवासी युवकांना प्रशासकीय नेतृत्व, समाजकल्याण योजनांची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी आणि तळागाळातील सक्षमीकरणासाठी 'आदि युवा फेलोशिप' आणि 'आदि कर्मयोगी' स्वयंसेवक उपक्रम कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केला आहे?

EN Equipping indigenous tribal youth to spearhead local developmental governance and monitor welfare delivery, which Ministry instituted the 'Aadi Yuva Fellowship' and 'Aadi Karmayogi' initiative?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

केंद्रीय युवा व्यवहार आणि क्रीडा मंत्रालय

Ministry of Youth Affairs and Sports

केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालय (Ministry of Tribal Affairs)

Ministry of Tribal Affairs

केंद्रीय ग्रामीण विकास मंत्रालय

Ministry of Rural Development

केंद्रीय कौशल्य विकास व उद्योजकता मंत्रालय

Ministry of Skill Development and Entrepreneurship

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (२) केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालय (Ministry of Tribal Affairs) आहे.

• आदि युवा फेलोशिप आणि आदि कर्मयोगी उपक्रम:

• केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालयाने आदिवासी भागातील प्रशासन गतिमान करण्यासाठी हे दोन महत्त्वाचे उपक्रम सुरू केले.

• आदि युवा फेलोशिप (Aadi Yuva Fellowship): शिक्षित आदिवासी तरुणांना केंद्र आणि राज्य सरकारच्या आदिवासी कल्याणकारी योजनांचे मूल्यमापन आणि धोरण निर्मितीत प्रत्यक्ष सहभागी करून घेण्यासाठी ही फेलोशिप दिली जाते.

• आदि कर्मयोगी (Aadi Karmayogi): गावागावांत सरकारी योजनांचा (उदा. प्रधानमंत्री आदि आदर्श ग्राम योजना, वनधन योजना) लाभ शेवटच्या घटकापर्यंत पोहोचवण्यासाठी आदिवासी तरुणांची स्वयंसेवक फौज तयार करणे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

आदिवासी कल्याणासाठी केंद्र सरकारच्या इतर प्रमुख योजना:

• 'प्रधानमंत्री जनजाती आदिवासी न्याय महाभियान' (PM-JANMAN): PVTGs च्या विकासासाठी २४,१०४ कोटींची योजना.

• 'धरती आबा जनजातीय ग्राम उत्कर्ष अभियान': ५ कोटींहून अधिक आदिवासी नागरिकांना संतृप्त (Saturation) सेवा पुरवण्यासाठी.

• एकलव्य मॉडेल निवासी शाळा (EMRS): आदिवासी विद्यार्थ्यांना मोफत दर्जेदार शिक्षण देणारी निवासी शाळा प्रणाली.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (2) Ministry of Tribal Affairs.

• Aadi Yuva Fellowship & Aadi Karmayogi:

• The Ministry of Tribal Affairs rolled out the Aadi Yuva Fellowship alongside the Aadi Karmayogi volunteer programme to mainstream tribal youth leadership in grassroots development.

• Fellows collaborate with district administrations and Integrated Tribal Development Agencies (ITDAs) to optimize scheme implementation, digital governance, and tribal entrepreneurship.

• The cadre of Aadi Karmayogis acts as barefoot community animators connecting remote tribal hamlets to welfare schemes like PM-JANMAN and Van Dhan Vikas Kendras.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

Key tribal empowerment initiatives:

• PM-JANMAN (PM Janjati Adivasi Nyaya Maha Abhiyan) dedicated to particularly vulnerable tribal groups (PVTGs)

• Dharti Aaba Janjatiya Gram Utkarsh Abhiyan

• Eklavya Model Residential Schools (EMRS) providing premier CBSE residential schooling in Scheduled Areas.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) केंद्रीय युवा व्यवहार आणि क्रीडा मंत्रालय (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

✓ पर्याय (2) केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालय (Ministry of Tribal Affairs) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर पर्याय (२) केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालय (Ministry of Tribal Affairs) आहे.[/gold]

⚠️ पर्याय (3) केंद्रीय ग्रामीण विकास मंत्रालय (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) केंद्रीय कौशल्य विकास व उद्योजकता मंत्रालय (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'सप्टेंबर २०२५' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी

quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: सप्टेंबर २०२५

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'सप्टेंबर २०२५' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'सप्टेंबर २०२५' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'सप्टेंबर २०२५' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'केंद्रीय आदिवासी कल्याण मंत्रालय (Ministry of Tribal Affairs)' हे असून ते 'सप्टेंबर २०२५' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'सप्टेंबर २०२५' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन