अचूक उत्तर: पर्याय (3) दोन्ही विधाने I आणि II बरोबर आहेत
न्यूमोनिया आजाराचे वैद्यकीय विश्लेषण:
•
विधान I बरोबर: न्यूमोनिया हा फुफ्फुसाचा तीव्र संसर्ग आहे, ज्यामध्ये फुफ्फुसांतील सूक्ष्म हवेच्या पिशव्या म्हणजेच वायुकोश (Alveoli) पू (Pus) आणि द्रवाने भरतात; त्यामुळे ऑक्सिजन शोषणात अडथळा निर्माण होऊन श्वास घेण्यास त्रास होतो.
•
विधान II बरोबर: न्यूमोनिया हा विविध प्रकारच्या रोगजंतूंमुळे होतो:
१)
जिवाणू: स्ट्रेप्टोकॉकस न्यूमोनी (सर्वाधिक सामान्य).
२)
विषाणू: इन्फ्लुएन्झा, रेस्पिरेटरी सिन्सिशिअल व्हायरस (RSV), कोरोना विषाणू.
३)
बुरशी (Fungi): न्युमोसिस्टिस जिरोवेसी (Pneumocystis jirovecii), हिस्टोप्लाझ्मा, कोकिडिओइड्स यांसारख्या बुरशीजन्य घटकांमुळे विशेषतः रोगप्रतिकारशक्ती कमी असलेल्या व्यक्तींमध्ये (उदा. एड्स रुग्ण) फंगल न्यूमोनिया (Fungal Pneumonia) होतो.
📌 MPSC परीक्षा टीप: न्यूमोनियाच्या निदानासाठी छातीचा एक्स-रे (Chest X-ray) आणि थुंकीची तपासणी (Sputum culture) केली जाते. लहान मुलांमध्ये न्यूमोनिया रोखण्यासाठी PCV (Pneumococcal Conjugate Vaccine) लस दिली जाते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Both Statements are correct
Clinical Pathology of Pneumonia:
•
Statement I is correct: Pneumonia is an inflammatory consolidation of the pulmonary parenchyma, wherein microscopic alveolar air sacs become engorged with exudative fluid and leukocytes, severely impairing alveolar gas exchange.
•
Statement II is correct: The clinical etiology spans multiple microbial classes:
•
Bacteria: *Streptococcus pneumoniae*, *Haemophilus influenzae*.
•
Viruses: Influenza viruses, SARS-CoV-2, RSV.
•
Fungi: *Pneumocystis jirovecii* causes opportunistic Pneumocystis pneumonia (PCP) in immunocompromised patients; *Histoplasma capsulatum* causes fungal granulomatous pneumonia.
Hence, both statements are factually sound.
📌 MPSC Exam Tip: Pneumococcal conjugate vaccines (PCV) provide prophylactic immunity against common serotypes of *Streptococcus pneumoniae* in the Universal Immunization Programme.