🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) MPSC Rajyaseva Prelims 2024 CSAT Paper-II 2024 MEDIUM

एक अपराधी समाविष्ट असलेल्या पाच संशयितांची पोलिसांनी चौकशी केली. यातील फक्त तीन व्यक्ती नेहमी सत्य बोलणाऱ्या असतील तर अपराधी निवडा.
अली : देवने अपराध केला.
सिन्थिया : इला निरपराध आहे.
इला : बानू खरं बोलतेय.
बानू : ती मी नाही.
देव : माझ्यावर दोषारोप करताना अली खोटं बोलतोय.
पर्यायी उत्तरे :

EN Five suspects, one of whom is the guilty party, are being interrogated by the police. Select the culprit if just three of the following always speak truth.
Ali : Dev committed the offence.
Cynthia : Ela is innocent.
Ela : Banu is telling the truth.
Banu : It wasn't me.
Dev : Ali is lying when he accuses me.
Answer options:

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

इला

Ela

सिन्थिया

Cynthia

अली

Ali

बानू

Banu

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

तर्कशास्त्राच्या (Knights and Knaves / Truth-tellers and Liars) नियमांनुसार योग्य उत्तर पर्याय १ [इला / Ela] आहे.

पायरीनुसार तार्किक सोडवणूक:

१. दिलेली अट: ५ पैकी नेमके ३ जण नेहमी खरे बोलतात (Truth-tellers) आणि २ जण खोटे बोलतात (Liars). केवळ १ जण अपराधी आहे.

२. परस्परविरोधी जोडी (Contradiction pair):

• अली म्हणतो: "देवने अपराध केला."

• देव म्हणतो: "अली खोटं बोलतोय."

• हे दोघे एकमेकांच्या नेमके विरुद्ध बोलत आहेत. त्यामुळे अली आणि देव या दोघांपैकी नेमका १ जण खरा (T) आणि १ जण खोटा (F) असणारच!

३. उर्वरित तिघे (सिन्थिया, इला, बानू):

• एकूण ३ खरे बोलणारे असल्याने, {सिन्थिया, इला, बानू} या तिघांपैकी नेमके २ जण खरे (T) आणि १ जण खोटा (F) असले पाहिजेत.

४. इला आणि बानू यांचा संबंध:

• इला म्हणते: "बानू खरं बोलतेय."

• जर बानू खरी असेल, तर इलाही खरी ठरेल ($T, T$).

• जर बानू खोटे बोलत असेल, तर इलाही खोटे बोलेल ($F, F$).

• आपल्याला {सिन्थिया, इला, बानू} मध्ये नेमके २ खरे हवे आहेत, त्यामुळे इला आणि बानू या दोघीही खऱ्या (True) असल्याच पाहिजेत!

• पर्यायाने, सिन्थिया ही खोटी (False) ठरते!

५. अपराधी शोधणे:

• सिन्थियाचे विधान आहे: "इला निरपराध आहे."

• परंतु सिन्थिया खोटे बोलत आहे (False), म्हणजेच तिचे विधान असत्य आहे!

• याचा अर्थ असा की: इला निरपराध नसून इलाच खरी अपराधी (Culprit) आहे!

पडताळणी:

• अपराधी = इला.

• बानू ("ती मी नाही") = True

• इला ("बानू खरं बोलतेय") = True

• अली ("देवने अपराध केला") = False (कारण इलाने केला आहे)

• देव ("अली खोटं बोलतोय") = True

• सिन्थिया ("इला निरपराध आहे") = False

• खरे बोलणारे = ३ (बानू, इला, देव). खोटे बोलणारे = २ (अली, सिन्थिया). अट तंतोतंत पूर्ण होते!

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

सत्य-असत्य कोडी सोडवताना परस्परविरोधी विधानांची जोडी (येथे अली व देव) प्रथम शोधावी; यामुळे उर्वरित विधानांची सत्यता तात्काळ निश्चित होते.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Using the principles of Propositional Logic (Truth-tellers and Liars puzzle), the correct answer is Option 1 [Ela].

Step-by-Step Logical Proof:

1. Conditions:

• Exactly 3 people always speak truth (T), and exactly 2 lie (F).

• Exactly 1 person is the guilty culprit.

2. Identify the Contradiction:

• Ali: "Dev committed the offence."

• Dev: "Ali is lying when he accuses me."

• Ali and Dev make mutually contradictory statements. Exactly one of them is Truthful (T) and the other is a Liar (F).

3. Analyze the Remaining Suspects (Cynthia, Ela, Banu):

• Since exactly 1 truth-teller comes from {Ali, Dev}, the remaining 2 truth-tellers must come from {Cynthia, Ela, Banu}, while 1 is a liar.

• Ela states: *"Banu is telling the truth."*

• If Banu is T, Ela is T.

• If Banu is F, Ela is F.

• Therefore, Ela and Banu share the identical truth value. Since we need exactly two truth-tellers in this group of three, both Ela and Banu must be Truth-tellers (T), and Cynthia must be the Liar (F)!

4. Identify the Culprit:

• Cynthia's statement is: *"Ela is innocent."*

• Since Cynthia is a proven liar (F), her statement is FALSE.

• Therefore, Ela is NOT innocent $\implies$ Ela is the Culprit!

Verification:

• Culprit = Ela.

• Banu ("It wasn't me") $

ightarrow$ True.

• Ela ("Banu is telling the truth") $

ightarrow$ True.

• Ali ("Dev did it") $

ightarrow$ False.

• Dev ("Ali is lying") $

ightarrow$ True.

• Cynthia ("Ela is innocent") $

ightarrow$ False.

• Truth-tellers = 3 (Banu, Ela, Dev); Liars = 2 (Ali, Cynthia). The system is fully consistent!

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Identify direct contradiction pairs first (Ali vs Dev). This immediately isolates the truth-value distribution for the remaining statements.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✓ पर्याय (1) इला (अचूक उत्तर): तर्कशास्त्राच्या (Knights and Knaves / Truth-tellers and Liars) नियमांनुसार योग्य उत्तर **पर्याय १ [इला / Ela]** आहे.

⚠️ पर्याय (2) सिन्थिया (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) अली (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) बानू (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट

राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT-२)

quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'इला' हे असून ते 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (CSAT) पेपर-२' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन