लिंग समक्षीकरण उपाय (Gender Empowerment Measure) खालीलपैकी कोणते वैशिष्ट्य दर्शवतो?
EN
Gender Empowerment Measure shows which of the following characteristics?
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर पर्याय १ (स्त्रिया आर्थिक व राजकीय क्षेत्रात क्रियाशीलपणे सहभागी होऊ शकतात की नाही) आहे.
•
लिंग सबलीकरण उपाय (Gender Empowerment Measure - GEM) ची वैशिष्ट्ये:
•
GEM ची रचना हे तपासण्यासाठी करण्यात आली की महिलांना देशाच्या आर्थिक आणि राजकीय निर्णय प्रक्रियेत समान संधी आणि अधिकार उपलब्ध आहेत का.
•
यात तपासल्या जाणाऱ्या तीन प्रमुख बाबी:
१.
राजकीय सहभाग: विधिमंडळात/संसदेत महिलांचे प्रमाण किती आहे?
२.
आर्थिक व व्यावसायिक सहभाग: व्यवस्थापक, वरिष्ठ अधिकारी, शास्त्रज्ञ आणि तज्ज्ञ म्हणून महिलांना किती प्रतिनिधित्व मिळाले आहे?
३.
आर्थिक संसाधनांवरील नियंत्रण: महिलांचे उत्पन्न किती आहे आणि त्यांना आर्थिक स्वातंत्र्य आहे किंवा नाही.
•
यावरून स्त्रिया आर्थिक व राजकीय क्षेत्रात क्रियाशीलपणे सहभागी होऊ शकतात की नाही हे स्पष्ट होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
GEM चे मोजमाप करताना संपत्तीचे वाटप किंवा मोफत शिक्षणाचा थेट विचार केला जात नाही, तर प्रत्यक्ष राजकीय आणि व्यावसायिक पदांवरील सहभागाचा विचार केला जातो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Explanation:
The correct answer is Option 1 (Whether women can actively participate in the economic and political spheres).
•
Characteristics of Gender Empowerment Measure (GEM):
•
The GEM evaluates gender equality in decision-making power, professional leadership, and political participation.
•
Key Components Examined:
1.
Political sphere: Share of parliamentary seats held by women.
2.
Economic & professional sphere: Share of administrative, executive, managerial, and professional positions held by women.
3.
Resource command: Share of national earned income distributed to women.
•
It directly gauges whether women are active participants and decision-makers in economic and political life.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
GEM does not measure passive welfare delivery (such as free schooling or subsidies); it strictly assesses active empowerment and leadership by women in governance and enterprise.