🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी Rajyaseva Pre 2021 MEDIUM

प्राचीन कान्हेरी लेणी, समृद्ध बिबट्यांचे वास्तव्य आणि एका महानगराच्या हद्दीत वसलेले जगातील दुर्मिळ संरक्षित क्षेत्र असणारे 'संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान' (SGNP) कोणत्या राज्यात आहे?

EN Hosting the ancient Buddhist Kanheri Caves and a dense urban leopard population within a metropolis, 'Sanjay Gandhi National Park' (SGNP) is in:
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
महाराष्ट्र (मुंबई-ठाणे)
Maharashtra (Mumbai-Thane)
B
कर्नाटक
Karnataka
C
केरळ
Kerala
D
गोवा
Goa
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (१) आहे.

[b]संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान (SGNP - महाराष्ट्र):[/b]

• स्थान: मुंबई उपनगर आणि ठाणे जिल्ह्यांच्या सीमेवर १०३.८४ चौ. किमी क्षेत्रात पसरलेले हे संरक्षित वन आहे.
• ऐतिहासिक वारसा: उद्यानाच्या मध्यभागी कान्हेरी लेणी (Kanheri Caves) आहेत, ज्या इसवी सन पूर्व पहिल्या शतकातील बौद्ध संस्कृती, विहार आणि शैलकृत स्थापत्यकलेचा उत्कृष्ट नमुना आहेत.
• जैवविविधता: जगातील कोणत्याही महानगराच्या मध्यभागी सर्वाधिक घनतेने बिबट्यांचे (Leopards) वास्तव्य असणारे हे एकमेव राष्ट्रीय उद्यान आहे.
• नद्या: मिठी नदी आणि दहिसर नदीचा उगम याच उद्यानातील तुळशी व विहार तलावांच्या पाणलोट क्षेत्रातून होतो.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

महाराष्ट्रातील ६ राष्ट्रीय उद्याने (MPSC भूगोल):

१) ताडोबा राष्ट्रीय उद्यान - चंद्रपूर (महाराष्ट्रातील पहिले - १९५५)
२) संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान - मुंबई/ठाणे (१९६९/१९८३)
३) नवेगाव राष्ट्रीय उद्यान - गोंदिया (१९७५)
४) पेंच राष्ट्रीय उद्यान (पंडित जवाहरलाल नेहरू) - नागपूर (१९७५)
५) गुगामल राष्ट्रीय उद्यान - अमरावती (मेळघाट - १९८७)
६) चांदोली राष्ट्रीय उद्यान - सांगली, सातारा, कोल्हापूर, रत्नागिरी (२००४).
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (1).

[b]Sanjay Gandhi National Park (SGNP - Maharashtra):[/b]

• Location: Straddles the northern suburbs of Mumbai and Thane districts across 103.84 sq km.
• Historical Monument: Contains the celebrated Kanheri Caves—over 100 rock-cut Buddhist monastic cells and stupas carved from basalt rock spanning the 1st century BCE to the 10th century CE.
• Unique Urban Ecology: World's densest urban leopard corridor thriving in proximity to high-density human settlements.
• Catchment Value: Houses Vihar Lake and Tulsi Lake supplying freshwater to Mumbai and forming the origin basins of the Mithi and Dahisar rivers.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

All 6 National Parks of Maharashtra in MPSC Geography:

1) Tadoba (Chandrapur, 1955 - oldest)
2) Sanjay Gandhi (Borivali, Mumbai/Thane)
3) Navegaon (Gondia)
4) Pench (Nagpur)
5) Gugamal (Amravati - Melghat)
6) Chandoli (Sangli-Satara-Kolhapur-Ratnagiri).
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) महाराष्ट्र (मुंबई-ठाणे) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर पर्याय (१) आहे.[/gold]
⚠️ पर्याय (2) कर्नाटक (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) केरळ (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) गोवा (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'मे २०२५' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: मे २०२५

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'मे २०२५' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'मे २०२५' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'मे २०२५' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'मे २०२५' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →