मानव पालेभाज्यांतील सेल्युलोज पचवु शकत नाही, कारण ........... हे विकर त्याच्या जठरात नसते.
EN
Humans cannot digest the cellulose in leafy vegetables, because ........... this fiber is not present in their stomachs.
योग्य उत्तर पर्याय 1 (सेल्युलेज - Cellulase) आहे.
स्पष्टीकरण:
•
सेल्युलोजचे पचन (Cellulose Digestion):
•
पालेभाज्या आणि वनस्पतींच्या पेशीभित्तिकांमध्ये मुबलक प्रमाणात सेल्युलोज (Cellulose) असते, जे ग्लुकोजचे जटिल बहुवारिक (polysaccharide) आहे.
•
सेल्युलोजमधील $\beta-1,4$-ग्लायकोसिडिक बंध तोडण्यासाठी सेल्युलेज (Cellulase) या पाचक विकराची गरज असते.
•
मानवी पचनसंस्थेमध्ये (जठर अथवा आतड्यात) सेल्युलेज हे विकर तयार होत नाही, तसेच मानवाच्या आतड्यात सेल्युलोज पचवणारे सहजीवी सूक्ष्मजीवही नसतात.
•
त्यामुळे मानव पालेभाज्यांतील सेल्युलोज पचवू शकत नाही; हे सेल्युलोज न पचता चोथ्याच्या (डायटरी फायबर / Roughage) रूपात विष्ठेवाटे बाहेर पडते आणि बद्धकोष्ठता रोखण्यास मदत करते.
•
गाय, म्हैस यांसारख्या रवंथ करणाऱ्या प्राण्यांच्या (Ruminants) जठरात सूक्ष्मजीव सेल्युलेज तयार करतात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
मानवामध्ये सेल्युलोज पचनासाठी पूर्वी उपयुक्त असलेले आंत्रपुच्छ (Appendix) आता मानवामध्ये एक अवशेषांग (Vestigial Organ) बनले आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 1 (Cellulase).
Explanation:
•
Cellulose Digestion in Humans:
•
Plant cells and leafy vegetables contain rigid structural walls composed of cellulose, a linear polysaccharide composed of $\beta\text{-(1}\to\text{4)-D-glucopyranose}$ units.
•
Enzymatic hydrolysis of these $\beta$-acetal bonds requires the specific enzyme Cellulase.
•
The human gastrointestinal tract secretes no cellulase, nor does it host sufficient symbiotic cellulolytic gut microflora to ferment dietary cellulose.
•
Thus, humans cannot digest cellulose; it transits the digestive canal intact as beneficial dietary fiber (roughage) promoting intestinal peristalsis.
•
Ruminant herbivores (cows, goats) rely on symbiotic gut ciliates/bacteria producing cellulase.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The human vermiform appendix represents an evolutionary vestigial organ that once functioned in cellulose digestion in ancestral herbivorous hominids.