पुढीलपैकी योग्य विधान ओळखा. अ. राष्ट्रीय उत्पन्न, उत्पादन आणि रोजगार पातळी यावरील प्रतिकूल परिणाम टाळण्यासाठी सरकार ज्या धोरणानुसार आपल्या खर्चविषयक आणि महसूल विषयक कार्यक्रमाची आखणी व अंमलबजावणी करते त्या धोरणास चलन विषयक धोरण म्हणतात. ब. अर्थव्यवस्थेचे कार्य सुरळीतपणे चालण्याच्या दृष्टीने राजकोषीय धोरणाला 1929-33 च्या महामंदी नंतरच्या काळात अधिक महत्व प्राप्त झाले. त्यामध्ये जे. एम. केन्स यांचे योगदान मोठे आहे.
EN
Identify the correct statement among the following.A. Monetary policy is the policy by which the government plans and implements its expenditure and revenue programs to avoid adverse effects on national income, output and employment levels.B. Fiscal policy became more important after the Great Depression of 1929-33 in order to keep the economy functioning smoothly. In it J. M. Keynes' contribution is great.
योग्य उत्तर: पर्याय (2) फक्त ब
स्पष्टीकरण:
•
विधान अ चुकीचे आहे:
•
राष्ट्रीय उत्पन्न, उत्पादन आणि रोजगार यांवर प्रतिकूल परिणाम टाळण्यासाठी सरकारने आपल्या खर्च आणि महसूल (करांचे) धोरण आखणे याला 'चलनविषयक धोरण' (Monetary Policy) म्हणत नाहीत, तर 'राजकोषीय धोरण' (Fiscal Policy) म्हणतात. चलनविषयक धोरण हे मध्यवर्ती बँकेचे (RBI) पत व व्याजदरविषयक धोरण असते.
•
विधान ब बरोबर आहे:
•
1929-33 च्या जागतिक महामंदीपूर्वी अभिजात अर्थशास्त्रज्ञांचा (Classical Economists) असा विश्वास होता की अर्थव्यवस्था नेहमी आपोआप पूर्ण रोजगाराच्या स्थितीत येते.
•
परंतु 1929 च्या महामंदीनंतर लॉर्ड जॉन मेनार्ड केन्स (J.M. Keynes) यांनी 1936 मधील आपल्या 'General Theory' ग्रंथात मंदीतून बाहेर पडण्यासाठी सरकारी खर्च वाढवण्याची आवश्यकता प्रतिपादन केली, ज्यामुळे राजकोषीय धोरणाला (Fiscal Policy) अनन्यसाधारण महत्त्व प्राप्त झाले.
•
म्हणून केवळ विधान ब योग्य आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
राजकोषीय धोरण (Fiscal Policy): सरकारचे उत्पन्न व खर्चविषयक धोरण (प्रणेते: J.M. Keynes).
•
चलनविषयक धोरण (Monetary Policy): मध्यवर्ती बँकेचे पत व व्याजदरविषयक धोरण.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) Only b
Explanation:
•
Statement A is incorrect:
•
The policy through which the government manipulates its public expenditure, taxation, and public borrowing to regulate national output and employment is called Fiscal Policy (राजकोषीय धोरण), NOT Monetary Policy. Monetary policy refers to the central bank's control of money supply, credit, and interest rates.
•
Statement B is correct:
•
Prior to the Great Depression of 1929-33, classical laissez-faire economics held sway. The prolonged depression disproved Say's Law of Markets.
•
British economist John Maynard Keynes, in his landmark 1936 work *The General Theory of Employment, Interest and Money*, revolutionized macroeconomic thought by demonstrating that active state intervention through deficit financing and fiscal expenditure is essential to revive aggregate demand.
•
Hence, only statement B is correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Fiscal Policy: Formulated by the Government (Taxation, Public Expenditure, Borrowing). Championed by J.M. Keynes.
•
Monetary Policy: Formulated by the Central Bank (CRR, SLR, Repo Rate).