🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

मराठी भाषा व व्याकरण Group C Mains 2025 MEDIUM

खाली दिलेल्या वाक्यातून योग्य म्हणीचा वापर केलेले वाक्य ओळखा.

EN Identify the sentence that uses the proverb appropriately from the options given below.

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे.

Amey has promised to give all books at minimum price, but a rogue's invitation is confirmed only after the meal (लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे).

आईबापाविना पोर म्हणून कुसुमला काकाच्या घरी शहाण्याला शब्दाचा मार.

Because Kusum was an orphan without parents, at her uncle's house a wise man is hit by words (शहाण्याला शब्दाचा मार).

सुनेची बाजू कितीही बरोबर असली तरी सासऱ्यापुढे तिचे काहीच चालले नाही, म्हणतात ना हपापाचा माल गपापा.

No matter how right the daughter-in-law was, nothing worked before the father-in-law; as they say, ill-gotten wealth goes away easily (हपापाचा माल गपापा).

गणू आपल्या व्यवसायात भराभर अधिक पैसे कमविण्यासाठी नेहमीच हलक्या कानाचा होतो.

Ganu always becomes credulous/gullible to earn money quickly in his business (हलक्या कानाचा होतो).

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (१) अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे.

स्पष्टीकरण:

दिलेल्या पर्यायांपैकी केवळ पर्याय (१) मध्ये म्हणीचा वापर प्रसंगाशी सुसंगत व अचूक झाला आहे:

• पर्याय (१) अचूक: 'लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे' = लबाड किंवा धूर्त माणसाच्या बोलण्यावर वा आश्वासनावर सहजासहजी विश्वास ठेवू नये; प्रत्यक्ष काम पूर्ण झाल्यावरच ते खरे मानावे. येथे अमेयच्या पुस्तकांच्या आश्वासनाबाबत ही म्हण तंतोतंत जुळते.

• पर्याय (२) विसंगत: अनाथ मुलीच्या संदर्भात 'शहाण्याला शब्दाचा मार' (समंजस माणसाला केवळ सूचक इशारा पुरेसा असतो) ही म्हण विसंगत आहे.

• पर्याय (३) विसंगत: सासरा-सूनेच्या कौटुंबिक वादात 'हपापाचा माल गपापा' (अनन्याने मिळवलेले धन नष्ट होणे) लागू पडत नाही.

• पर्याय (४) विसंगत: 'हलक्या कानाचा' (अफवांवर चटकन विश्वास ठेवणारा) हा वाक्प्रचार नफा कमावण्याच्या संदर्भात चुकीचा वापरला आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: 'लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे' = लबाड माणसाचे आश्वासन प्रत्यक्ष कृतीत उतरेपर्यंत त्यावर विश्वास ठेवू नये.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे.

Explanation:

Among the given options, only Option (1) uses the proverb appropriately in its correct contextual sense:

• Option (1) is correct: 'लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे' (A cunning person's invitation is verified only after the feast is served) implies that an untrustworthy person's promise can only be believed when actually fulfilled. Amey's promise fits this context accurately.

• Option (2) is incorrect: 'शहाण्याला शब्दाचा मार' (A word is enough to the wise) does not fit the mistreatment of an orphan.

• Option (3) is incorrect: 'हपापाचा माल गपापा' (Ill-gotten gains are soon lost) does not fit a domestic family dispute.

• Option (4) is incorrect: 'हलक्या कानाचा' (credulous/easily influenced by rumors) is misused in the context of earning business profits.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Contextual application of proverbs tests whether the situation matches the metaphorical meaning. Always check if the cause-and-effect relationship aligns with the proverb.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✓ पर्याय (1) अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे. (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (१) अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे.**[/gold]

⚠️ पर्याय (2) आईबापाविना पोर म्हणून कुसुमला काकाच्या घरी शहाण्याला शब्दाचा मार. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) सुनेची बाजू कितीही बरोबर असली तरी सासऱ्यापुढे तिचे काहीच चालले नाही, म्हणतात ना हपापाचा माल गपापा. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) गणू आपल्या व्यवसायात भराभर अधिक पैसे कमविण्यासाठी नेहमीच हलक्या कानाचा होतो. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट

महत्त्वाच्या म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ घटक चाचणी

quiz 25 प्रश्न timer 20 मिनिटे military_tech 25 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी)

quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी भाषा)

quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

मराठी भाषा व व्याकरण विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मराठी भाषा व व्याकरण विषयांतर्गत 'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मराठी भाषा व व्याकरण विषयातील 'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'अमेयने सर्व पुस्तके कमीत कमी किमतीत देण्याचे आश्वासन दिले आहे, पण लबाडाचे आमंत्रण जेवल्यावर खरे.' हे असून ते 'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'म्हणी व त्यांचे व्यावहारिक अर्थ' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

खाली दिलेल्या वाक्यातून योग्य म्हणीचा वापर केलेले वाक्य ओळखा.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन