प्राचीन काळी पुढीलपैकी कोणती नदी सुरसरीता आणि त्रिपथगामिनी म्हणून ओळखली जात असे ?
EN
In ancient times, which of the following rivers was known as 'Sursarita' and 'Tripathagamini'?
योग्य उत्तर: पर्याय (३) गंगा
स्पष्टीकरण:
•
गंगा नदीची प्राचीन नावे: प्राचीन भारतीय साहित्यात व पुराणांमध्ये गंगा नदीला 'सुरसरिता' (देवांची नदी) आणि 'त्रिपथगामिनी' ही नावे देण्यात आली आहेत.
•
त्रिपथगामिनीचा अर्थ: तीन मार्गांनी वाहणारी — म्हणजेच स्वर्ग (स्वर्गलोक), पृथ्वी (मर्त्यलोक) आणि पाताळ (पाताळलोक) या तिन्ही लोकांतून वाहून विश्वाला पावन करणारी नदी म्हणून गंगेला 'त्रिपथगामिनी' म्हटले जाते.
•
गंगेची इतर प्रसिद्ध नावे: भागीरथी (राजा भगीरथाने पृथ्वीवर आणल्यामुळे), मंदाकिनी, जाह्नवी आणि अलकनंदा.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
स्वर्ग, पृथ्वी आणि पाताळ या तिन्ही लोकांत वाहणारी म्हणून गंगा नदीला 'त्रिपथगामिनी' आणि 'सुरसरिता' म्हटले जाते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Ganga
Explanation:
•
Ancient Names of River Ganga: In ancient Sanskrit literature and epics, the holy river Ganga is revered as 'Sursarita' (River of the Gods) and 'Tripathagamini' (She who traverses three realms).
•
According to Hindu tradition, Ganga flows through Heaven (*Swarga*), Earth (*Martya*), and the Netherworld (*Patala*), hence cleansing all three worlds.
•
Other historical and mythological names of Ganga include *Bhagirathi*, *Jahnavi*, and *Mandakini*.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
River Ganga is traditionally called 'Tripathagamini' (traversing three realms) and 'Sursarita'.