सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

हायड्रोपावर प्लॅन्ट मध्ये :

EN In Hydropower Plant:
A
कायनेटीक एनर्जीचे विद्युत उर्जेत रूपांतर होते. Kinetic energy is converted into electrical energy.
B
विद्युत उर्जा पाण्यातून काढली जाते. Electrical energy is extracted from water.
C
पाण्याचे वाफेत रूपांतर करून विद्युत उर्जा तयार केली जाते. Electrical energy is produced by converting water into steam.
✓
पोटेन्शियल उर्जेचे रूपांतर विद्युत उर्जेत केले जाते. Potential energy is converted into electrical energy.
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय 4 (पोटेन्शियल उर्जेचे रूपांतर विद्युत उर्जेत केले जाते) आहे.

स्पष्टीकरण:

• जलविद्युत प्रकल्पामध्ये (Hydropower Plant) धरणात साचवून ठेवलेल्या पाण्यामध्ये उंचीमुळे स्थितिज ऊर्जा (Potential Energy - PE) संचयित झालेली असते.
• जेव्हा हे साठवलेले पाणी पेनस्टॉक पाईपमधून खाली सोडले जाते, तेव्हा या स्थितिज ऊर्जेचे रूपांतर गतिज ऊर्जेत आणि अंतिमतः जनरेटरद्वारे विद्युत ऊर्जेमध्ये (Electrical Energy) केले जाते.
• त्यामुळे हायड्रोपॉवर प्लांटचे मूळ तत्त्व म्हणजे साठवलेल्या पाण्याची पोटेन्शियल (स्थितिज) ऊर्जा विद्युत ऊर्जेमध्ये रूपांतरित करणे हे होय.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

जलविद्युत निर्मितीत निर्माण होणारी विद्युत शक्ती: $P = \eta \cdot \rho \cdot g \cdot Q \cdot H$, जिथे $Q$ = पाण्याचा प्रवाह दर ($m^3/s$) आणि $H$ = पाण्याची निव्वळ उंची (head in meters).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option 4 (Potential energy is converted into electrical energy).

Explanation:

• In a hydropower plant, elevated water stored in reservoir dams possesses substantial gravitational Potential Energy (PE) due to its height ($h$).
• When released through penstocks, this stored potential energy accelerates the water, driving hydro-turbines and generators to produce electrical energy.
• Hence, fundamentally, the potential energy of impounded water is harvested and transformed into electrical power.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Theoretical hydropower output is calculated by $P = \eta \rho g Q H$, where $\rho$ is water density, $Q$ is discharge volume flow rate, and $H$ is the hydraulic head.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →