स्थूल अर्थशास्त्रात व्यापार चक्रातील (Business Cycles) अतिशय खोल, प्रदीर्घ आणि गंभीर आर्थिक घसरणीला काय म्हटले जाते, ज्यामध्ये उत्पादन, रोजगार आणि किमतींमध्ये प्रचंड मोठी पडझड होते?
EN
In macroeconomics, what is a particularly severe, prolonged, and catastrophic downturn in the business cycle termed, characterized by massive drops in output, widespread bankruptcies, and acute unemployment?
योग्य उत्तर पर्याय (१) महामंदी (Depression) आहे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
व्यापार चक्रातील टप्पे (Phases of Business Cycle):
१)
तेजी (Boom / Expansion): उत्पादन, रोजगार व मागणी उच्चतम पातळीवर असते.
२)
घसरण / मंदी (Recession): सलग दोन किंवा अधिक तिमाहींमध्ये GDP वाढ नकारात्मक होणे.
३)
महामंदी (Depression): जेव्हा मंदी ही अनेक वर्षे प्रदीर्घ काळ टिकते, GDP मध्ये १०% हून अधिक मोठी घट होते आणि लाखो लोक बेरोजगार होऊन बँकिंग प्रणाली कोलमडते, तेव्हा त्या अत्यंत गंभीर स्थितीला 'महामंदी' म्हणतात. (उदा. १९२९ ची जागतिक महामंदी).
४)
पुनरुज्जीवन (Recovery): अर्थव्यवस्थेत पुन्हा गुंतवणूक व मागणी वाढून अर्थचक्र पूर्वपदावर येणे.
पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (१) अचूक: खोल व प्रदीर्घ मंदीला 'महामंदी' (Depression) म्हणतात.
•
पर्याय (२) चुकीचा: चलनघट (Deflation) म्हणजे केवळ वस्तूंच्या सामान्य किंमत पातळीत झालेली घट होय.
•
पर्याय (३) चुकीचा: महागाई म्हणजे किमतीतील सातत्यपूर्ण वाढ.
•
पर्याय (४) चुकीचा: घसारा हा मालमत्तेच्या झीजेशी संबंधित आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
अर्थशास्त्रातील प्रसिद्ध म्हण: "जेव्हा शेजाऱ्याची नोकरी जाते तेव्हा त्याला 'मंदी' (Recession) म्हणतात; आणि जेव्हा तुमची स्वतःची नोकरी जाते तेव्हा त्याला 'महामंदी' (Depression) म्हणतात!"
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (1) Depression / Economic Depression.
Detailed Analysis:
•
Business Cycle Phases:
1)
Expansion / Boom: Peak economic activity, high investment, full employment, and robust aggregate demand.
2)
Recession: A widespread decline in economic activity lasting more than two consecutive quarters (negative real GDP growth).
3)
Depression: An exceptionally severe, deep, and protracted economic collapse lasting multiple years, marked by double-digit contractions in real GDP, catastrophic banking collapses, and soaring mass unemployment (e.g. The Great Depression of 1929–1939).
4)
Trough & Recovery: The turning point where economic activity bottoms out and begins to rebound via investment revival.
Distractor Analysis:
•
Option (1) is correct: A deep and prolonged crisis represents an economic depression.
•
Option (2) is incorrect: Deflation denotes a sustained drop in the general price level of goods and services.
•
Option (3) is incorrect: Inflation denotes persistent price increases.
•
Option (4) is incorrect: Depreciation measures wear and tear of capital goods.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
A classic economic maxim: "A recession is when your neighbor loses their job; a depression is when you lose yours."