मराठी शब्दसंग्रहात 'निद्रिस्त' या शब्दाचा अचूक समानार्थी शब्द खालीलपैकी कोणता आहे?
EN
In Marathi vocabulary, what is the exact synonym for the word 'निद्रिस्त' (Nidrista)?
अचूक उत्तर: पर्याय (२) झोपलेला / सुप्त (Sleeping / Asleep)
पर्याय (2) आहे.
### विस्तृत स्पष्टीकरण:
•
'निद्रिस्त' चा अर्थ:
•
संस्कृत 'निद्रा' (झोप) या शब्दापासून 'निद्रिस्त' (निद्रेत असलेला / झोपी गेलेला) हा तत्सम शब्द बनला आहे.
•
जो गाढ झोपेत आहे अशा व्यक्तीला किंवा अवस्थेला 'निद्रिस्त' असे म्हटले जाते.
•
समानार्थी शब्द:
•
झोपलेला, सुप्त, निद्रामग्न, निद्रित.
•
विरुद्धार्थी शब्द:
•
जागृत, जागा असलेला, प्रबुद्ध.
### पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (1) अयोग्य: लोप पावलेला म्हणजे नष्ट झालेला.
•
पर्याय (2) योग्य: निद्रिस्त = झोपलेला.
•
पर्याय (3) अयोग्य: हा त्याचा विरुद्धार्थी शब्द आहे.
•
पर्याय (4) अयोग्य: मृत्युमुखी पडलेला म्हणजे मृत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
निद्रिस्त $\times$ जागृत
•
सुप्त $\times$ जागृत (उदा. सुप्त ज्वालामुखी $\times$ जागृत ज्वालामुखी).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) झोपलेला / सुप्त (Sleeping / Asleep)
is Option (2).
### Detailed Explanation:
•
Etymology of 'निद्रिस्त' (Nidrista):
•
Rooted in the Sanskrit noun *Nidrā* (sleep), signifying *'one who is in the state of slumber / sleeping / dormant'*.
•
Synonyms:
•
झोपलेला, सुप्त, निद्रित, निद्रामग्न.
•
Antonyms:
•
जागृत, जागा, सचेत.
### Option Analysis:
•
Option (1) Incorrect: Means disappeared or extinct.
•
Option (2) Correct: 'झोपलेला' precisely matches Nidrista.
•
Option (3) Incorrect: 'जागृत' is the direct antonym.
•
Option (4) Incorrect: Means deceased.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC Exam Tip:
Pairs of opposites to memorize:
•
निद्रिस्त $\leftrightarrow$ जागृत
•
सुप्त $\leftrightarrow$ सक्रिय / जागृत.