मराठीमध्ये विविध ज्ञानशाखांमध्ये, कलांमध्ये किंवा क्षेत्रांमध्ये पारंगत असलेल्या व्यक्तीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या 'अष्टपैलू' या शब्दाचा अचूक अर्थ कोणता?
EN
In Marathi, what is the exact meaning of the compound epithet 'अष्टपैलू' (Ashtapailū) used for a versatile person?
अचूक उत्तर: पर्याय (४) सर्वगुणसंपन्न / सर्व क्षेत्रांत पारंगत असणारा (Versatile / Multi-talented)
पर्याय (4) आहे.
### विस्तृत स्पष्टीकरण:
•
'अष्टपैलू' शब्दाचा अर्थ:
•
मुळात हिऱ्याला विविध बाजूंनी कापून चमक आणण्यासाठी पाडलेल्या आठ पैलूंचा संदर्भ या शब्दात आहे.
•
परंतु व्यक्तीच्या संदर्भात हा शब्द लाक्षणिक अर्थाने वापरला जातो.
•
अष्टपैलू व्यक्तिमत्त्व: ज्या व्यक्तीमध्ये विविध प्रकारच्या कला, विद्या, क्रीडा किंवा गुणांचे प्रावीण्य असते, अशा 'सर्वगुणसंपन्न, बहुआयामी किंवा अष्टपैलू' (Versatile / All-rounder) व्यक्तीला अष्टपैलू म्हटले जाते.
•
उदा. 'पु. ल. देशपांडे हे लेखक, नट, दिग्दर्शक, संगीतकार अशा सर्व क्षेत्रांत वावरणारे अष्टपैलू व्यक्तिमत्त्व होते.'
### पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (1), (2) व (3) अयोग्य: हे शब्दशः घेतलेले चुकीचे अर्थ आहेत.
•
पर्याय (4) योग्य: 'सर्वगुणसंपन्न' किंवा अनेक कलांमध्ये निष्णात हाच अष्टपैलूचा खरा अर्थ आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
शब्दसमूहाबद्दल एक शब्द:
•
सर्वगुणसंपन्न / सर्व गुणांत पारंगत: अष्टपैलू
•
एकाच वेळी आठ गोष्टींवर लक्ष ठेवणारा: अष्टावधानी
•
अनेक भाषा जाणणारा: बहुभाषिक / दुभाषी
•
कमी बोलणारा: मितभाषी.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) Versatile / Multi-talented / All-round accomplished (Sarvagunasampanna)
is Option (4).
### Detailed Explanation:
•
Metaphorical Meaning of 'अष्टपैलू' (Ashtapailū):
•
Originating metaphorically from a multi-faceted diamond cut with eight polished facets, the term is applied idiomatically to human character.
•
An 'अष्टपैलू व्यक्तिमत्त्व' denotes an All-Rounder / Versatile genius who excels across diverse fields—literature, arts, governance, scholarship, and public life (सर्वगुणसंपन्न).
•
Example: P. L. Deshpande was hailed as an 'Ashtapailu' personality due to his multi-faceted brilliance in acting, humor, writing, music, and oratory.
### Option Analysis:
•
Options (1), (2), and (3) Incorrect: Erroneous literal distortions.
•
Option (4) Correct: 'सर्वगुण संपन्न / बहुआयामी' is the authoritative definition.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC Exam Tip:
Notice the contrast in phraseological terms:
•
अष्टपैलू: Multi-talented / Versatile across domains
•
अष्टावधानी: Able to attend to eight disparate stimuli/tasks simultaneously.